Прыдры́гацца ’стаміцца, прытаптацца’; іран. ’прыйсці’ (Юрч.). Экспрэсіўнае ўтварэнне на базе дзеяслова дры́гаць (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
ГА́ДАМЕР ((Gadamer) Ганс Георг) (н. 11.2.1900, г. Марбург, Германія),
нямецкі філосаф, заснавальнік філас. герменеўтыкі. Скончыў Марбургскі ун-т (1922). З 1932 праф. філасофіі ў Лейпцыгу, у 1946—47 рэктар Лейпцыгскага ун-та, з 1949 праф. філасофіі ў Гайдэльбергу. У асн. працы «Ісціна і метад» (1960) абгрунтаваў канцэпцыю філас. герменеўтыкі, якую разглядаў не проста як метад гуманіт. навук. а як своеасаблівую анталогію, свайго роду філасофію разумення, што ўключала ўсю сукупнасць чалавечых ведаў пра свет і быццё. Выступаў супраць неапазітывісцкага, рацыянальнага метаду пазнання сац. з’яў і лічыў неабходным перайсці «ад навукі да свету жыцця». Ісціну не можа пазнаваць і абвяшчаць нехта адзін, толькі дыялог дапамагае прыйсці да яе.
Тв.:
Рус. пер. — Истина и метод. М., 1988;
Актуальность прекрасного. М., 1991.
Т.І.Адула.
т. 4, с. 419
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ЛЮ́БАНСКІ БОЙ 1941 Адбыўся паміж партызанамі Любанскага р-на Мінскай вобл. і гарнізонам ням.-фаш. захопнікаў у г.п. Любань 7 ліст. ў Вял. Айч. вайну. План аперацыі распрацаваны Мінскім падп. абкомам КП(б)Б. Ліквідацыя гарнізона была даручана 5 партыз. групам, якія ўзначальвалі А.І.Далідовіч, А.І.Мілевіч, А.І.Патрын, М.М.Розаў і Г.М.Сталяроў. Тры групы павінны былі штурмаваць аб’екты ў пасёлку, задача дзвюх — спыніць дадатковыя сілы праціўніка, што маглі прыйсці на дапамогу гарнізону з г. Слуцка і г.п. Урэчча. Напярэдадні была нейтралізавана любанская паліцыя. 7 ліст. штурмавыя групы раптоўна ўварваліся ў Любань і атакавалі ворага. У выніку двухгадзіннага бою партызаны поўнасцю разграмілі гарнізон, захапілі шмат зброі, боепрыпасаў, прадуктаў і адзення.
М.Ф.Шумейка.
т. 9, с. 393
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
назапраша́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., каго.
Запрасіць прыйсці, прыехаць куды‑н. многіх. Назапрашаць гасцей.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
угайда́цца, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; зак.
Ад гайданкі прыйсці ў хваравіты або дрымотны, санлівы стан.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Аглу́зжацца ’знепрытомнець’ (Нас.), аглуздацца ’апрытомнець, прыйсці ў сябе’ (КТС), аглуздзелы (КТС) да глузд (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
дастасава́цца, -су́юся, -су́ешся, -су́ецца; -су́йся; зак., да каго-чаго.
Прымяніцца, прыйсці ў адпаведнасць з чым-н.
Д. да навакольнага асяроддзя.
|| незак. дастасо́ўвацца, -аюся, -аешся, -аецца.
|| наз. дастасава́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
зашавялі́цца, -вялю́ся, -ве́лішся, -ве́ліцца; зак.
1. Пачаць шавяліцца, прыйсці ў рух.
Лісце на дрэвах зашавялілася.
2. Пачаць мітусліва рухацца.
У кучы гною зашавяліліся жукі.
3. Праявіць актыўнасць.
Народ зашавяліўся.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
вярну́цца¹, -ну́ся, ве́рнешся, ве́рнецца; -ніся; зак.
Прыйсці, прыехаць назад; звярнуцца да чаго-н. зноў.
В. да сваёй пастаяннай работы.
|| незак. вярта́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца і варо́чацца, -аюся, -аешся, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
разла́дзіцца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -ла́дзіцца; зак.
1. Прыйсці ў няспраўнасць.
Машына разладзілася.
2. Расстроіцца, парушыцца.
Дружба разладзілася.
Вяселле разладзілася.
3. Сапсавацца (пра здароўе).
|| незак. разла́джвацца, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)