1.(1і2ас.неўжыв.). Быць чутным, устрымацца на слых. Ганна маўчала. А можа і гаварыла, ды вельмі ціха, не чуліся яе словы на адлегласці.Кулакоўскі.Госці азіралі вестыбюль, перагаварваліся, часам чуўся вясёлы малады смех.Арабей.
2.(1і2ас.неўжыв.). Успрымацца органамі пачуццяў; адчувацца. Снег быў мяккі і і зусім не чуўся пад нагамі.Паслядовіч.[Поплаў] быў такі забалочаны, што тут на дарозе чуўся адтуль пах гнілога карэння балотных раслін.Чорны.//перан. Праяўляцца, даваць сябе адчуць. Туга па радзіме, невыказны боль па яе лугах і рэках, барах і нябёсах выразна чуюцца ў такіх вершах [Броўкі], як «Маці», «Роднае».Бярозкін.[Голас] зусім не падобны быў на другі, мяккі і звонкі, хоць і ў ім таксама чулася засмучэнне.Васілевіч.//узнач.пабочн. Адчувацца, думацца. Быццам бы і слухала [Хадося] Міканораву гаворку, а сама — чулася — была далёкая ад гаворкі гэтай, абыякавая была.Мележ.
3.як або якімчынам. Адчуваць сябе, быць у пэўным стане. Затое ж, калі забярэцца Цімошка з кароўкамі ў лес, то ўжо там чуецца ён вольна.Колас.І з кожным годам.. [Ганна Макараўна] чулася ўсё больш і больш адзінокай.Марціновіч./убезас.ужыв.Лёгка чулася нам, — ці мы ў лузе граблі, Ці калгасныя з ёй вартавалі палі.Куляшоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
шанава́ць, ‑ную, ‑нуеш, ‑нуе; незак.
1.каго-што. Беражліва адносіцца, берагчы каго‑, што‑н. Наогул трэба адзначыць, што пінгвіны вельмі шануюць і берагуць свае яйкі.Маўр.— Не шануеш ты сябе, Каця, — уздыхнуўшы, сказала Мурашова.Скрыган.Шануй каня дома, а ён цябе ў дарозе.Прыказка.//што. Не даваць расходавацца чаму‑н. дарэмна; трымаць у цэласці. Шанаваць грошы.
2.каго-што. Клапатліва засцерагаць, берагчы ад чаго‑н. І пачаў [Несцер] гаварыць аб маладосці, што трэба шанаваць маладосць, бо старасці клікаць не трэба.Пестрак.
3.каго-што. Адносіцца з пашанай, павагай да каго‑, чаго‑н. Шанаваць народныя традыцыі. □ Стары Крышан шанаваў свайго зяця Рамана за працавітасць, цвярозасць і сумленне.Грахоўскі.Шануюць людзі памяць аб Крылове, аб яго Косціку...Шамякін.// Цаніць; надаваць; вялікае значэнне чаму‑н. Мельнік вельмі шанаваў свой аўтарытэт.Гамолка.//што. Захоўваць што‑н., прытрымлівацца чаго‑н. — Стойце, хлопцы, давай Шанаваць парадак.Колас.[Карпавіч:] — Я хоць і гарачы, а дысцыпліну нашу шаную...Машара.//што. Аддаваць перавагу. Любяць у Грынях кіно — будуць па колькі разоў глядзець; шануюць танцы — да раніцы і старыя і малыя выседзяць.Пташнікаў.Ну а гэты [чалавек] — шанаваў шпаргалку: Слабасць гэтакую меў здаўна.Гілевіч.
4.каго. Песціць. Андрэя Касцяневіча жыццё не вельмі шанавала. Бацька яго загінуў на фронце, а ў маці, акрамя Андрэя, было яшчэ двое малодшых: Барыс і Наста.Чарнышэвіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
überlássen*II
1.vt
1) уступа́ць, аддава́ць, прада́ць
2) дава́ць (магчымасць, права, дазвол і г.д.); дазваля́ць;
er hat es mir ~ zu entschéiden ён даў мне магчы́масць [пра́ва] выраша́ць;
sich (D) selbst ~ sein быць пакі́нутым сам на сябе́
3) перадава́ць, давяра́ць (работу, хворага і г.д.)
2.~, sich (D) аддава́цца (разважанням, адчаю і г.д.)
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
pay
I[peɪ]1.
v., paid, paying
1) плаці́ць
to pay too much — пераплаці́ць
2) апла́чваць
Pay your way — Аплацеце даро́гу
3) выпла́чваць
to pay a debt — вы́плаціць доўг
4)
а) дава́ць, рабі́ць, выка́зваць
to pay attention — зварача́ць ува́гу
б) to pay compliments — рабі́ць камплімэ́нты
to pay respects — вы́казаць паша́ну
to pay a visit — наве́даць
5) апла́чвацца
it wouldn’t pay me to take this job — Мне б не аплаці́лася ўзя́ць гэ́тую пра́цу
6) дава́ць дахо́д
The stock pays me four per cent — А́кцыі даю́ць мне чаты́ры працэ́нты дахо́ду
2.
n.
а) пла́та, вы́плата f.
б) зарабо́тная пла́та, заро́бак -ку m., пэ́нсія f.
rate of pay — вышыня́ заро́бку
3.
adj.
1) пла́тны (напр. тэлефо́н)
2) рэнта́бэльны, дахо́дны, прыбытко́вы; мэтазго́дны ў гаспада́рчых адно́сінах
a pay lode — прыбытко́вая ру́дная жы́ла
•
- in the pay of
- pay back
- pay for
- pay in
- pay off
II[peɪ]
v.
смалі́ць (дно чаўна́, карабля́; кана́т)
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
charge
[tʃɑ:rdʒ]1.
v.t.
1) зараджа́ць (гарма́ту, батарэ́ю)
2) даруча́ць; абавя́зваць
3) цані́ць; ацэ́ньваць
What do you charge for it? — Ко́лькі Вы за гэ́та про́сіце? Ко́лькі гэ́та кашту́е?