Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
цьмя́на-шэ́ры
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
цьмя́на-шэ́ры
цьмя́на-шэ́рая
цьмя́на-шэ́рае
цьмя́на-шэ́рыя
Р.
цьмя́на-шэ́рага
цьмя́на-шэ́рай цьмя́на-шэ́рае
цьмя́на-шэ́рага
цьмя́на-шэ́рых
Д.
цьмя́на-шэ́раму
цьмя́на-шэ́рай
цьмя́на-шэ́раму
цьмя́на-шэ́рым
В.
цьмя́на-шэ́ры (неадуш.) цьмя́на-шэ́рага (адуш.)
цьмя́на-шэ́рую
цьмя́на-шэ́рае
цьмя́на-шэ́рыя (неадуш.) цьмя́на-шэ́рых (адуш.)
Т.
цьмя́на-шэ́рым
цьмя́на-шэ́рай цьмя́на-шэ́раю
цьмя́на-шэ́рым
цьмя́на-шэ́рымі
М.
цьмя́на-шэ́рым
цьмя́на-шэ́рай
цьмя́на-шэ́рым
цьмя́на-шэ́рых
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
чо́рна-шэ́ры
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
чо́рна-шэ́ры
чо́рна-шэ́рая
чо́рна-шэ́рае
чо́рна-шэ́рыя
Р.
чо́рна-шэ́рага
чо́рна-шэ́рай чо́рна-шэ́рае
чо́рна-шэ́рага
чо́рна-шэ́рых
Д.
чо́рна-шэ́раму
чо́рна-шэ́рай
чо́рна-шэ́раму
чо́рна-шэ́рым
В.
чо́рна-шэ́ры (неадуш.) чо́рна-шэ́рага (адуш.)
чо́рна-шэ́рую
чо́рна-шэ́рае
чо́рна-шэ́рыя (неадуш.) чо́рна-шэ́рых (адуш.)
Т.
чо́рна-шэ́рым
чо́рна-шэ́рай чо́рна-шэ́раю
чо́рна-шэ́рым
чо́рна-шэ́рымі
М.
чо́рна-шэ́рым
чо́рна-шэ́рай
чо́рна-шэ́рым
чо́рна-шэ́рых
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ЛА́ЙКІ,
група парод універсальных паляўнічых сабак. Пашыраны ў тундравай і лясной зонах Паўн. паўшар’я. Некат. пароды выкарыстоўваюцца як ездавыя (Л. эскімоская, паўн.-ўсходняя ездавая, аляскінскі маламут), пастухоўскія (Л. ненецкая). На Беларусі гадуюць Л.: руска-еўрап. (выш. ў карку да 58 см, масць чорная з белым), зах.-сібірскую (выш. да 60 см, масць белая, шэрая, рабая), усх.-сібірскую (выш. да 63 см, масць белая, шэрая, рабая, рыжая), карэла-фінскую (выш. да 48 см, масць рыжая).
Склад цела сухі, моцны. Галава клінападобная, вушы стаячыя, трохвугольныя. Поўсць прамая, з густым падшэрсткам. Хвост загнуты на спіну. Вынослівыя, рухавыя сабакі з развітым паляўнічым інстынктам.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ПАЛЯЎНІ́ЧЫЯ ЖЫВЁЛЫ,
віды дзікіх звяроў і птушак, якія здабываюцца паляўнічымі ў спартыўных, аматарскіх і прамысловых мэтах; аб’екты палявання. На Беларусі 22 віды П.ж. (млекакормячых); лось, алень высакародны, казуля, дзік, зайцы бяляк і русак, бабёр, вавёрка, андатра, палёўка вадзяная, воўк, ліс, янотападобны сабака, куніцы лясная і каменная, тхор, норкі еўрапейская і амерыканская, выдра, гарнастай, ласка, крот; 31 від паляўнічых птушак (у залежнасці ад экалагічных умоў пражывання адрозніваюць балотную, баравую, вадаплаўную, палявую); глушэц, цецярук, рабчык, курапатка шэрая, крыжанка, гусь шэрая, таксама гусі белалобая, гуменнік і піскулька, чыркі траскунок і свістунок, чэрнеці чубатая і чырвонагаловая, лысуха, драч, турухтан вялікі і інш. Здабыча П.ж. рэгулюецца адпаведнымі заканад. і нарматыўнымі актамі.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
абно́скі, ‑аў; адз. абносак, ‑ска, м.
Разм. Падношанае, пашарпанае адзенне, абутак. Насіць чужыя абноскі. □ Недзе з аддаленага кутка, з-пад кухні.., выйшла сястра-гаспадыня год пад пяцьдзесят — уся шэрая, у абносках з галавы да ног.Пестрак.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)