зако́н м.
1. (декрет) (род. зако́на) зако́н;
2. в др. знач. (род. зако́ну) зако́н;
зага́д камандзі́ра — з. для паднача́леных — прика́з команди́ра — зако́н для подчинённых;
з. гасці́ннасці — зако́н гостеприи́мства;
з. адваро́тнай сі́лы не ма́е — зако́н обра́тной си́лы не име́ет;
~ны развіцця́ прыро́ды — зако́ны разви́тия приро́ды;
○ з. бо́жы — церк. зако́н бо́жий;
сухі́ з. — сухо́й зако́н;
◊ па-за ~нам — вне зако́на;
во́ўчы з. — во́лчий зако́н;
лі́тара ~ну — бу́ква зако́на;
пераступі́ць з. — нару́шить зако́н;
ду́рням з. не пі́сан — погов. дурака́м зако́н не пи́сан
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
адво́дны, ‑ая, ‑ае.
Які служыць для адводу чаго‑н. убок. Адводная канава. □ На Фінляндскім вакзале са шкляных дахаў і адводных груб струменямі сплывае дажджавая вада. Лупсякоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
алеба́стр, ‑у, м.
1. Празрысты дробназярністы гіпсавы камень, які ўжываецца для арнаментных вырабаў.
2. Абпалены і размолаты белы гіпс, які выкарыстоўваецца ў будаўніцтве як вяжучы матэрыял.
[Грэч. alábastros, ад назвы горада ў Егіпце.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
апра́ўка, ‑і, ДМ ‑раўцы; Р мн. ‑равак; ж.
1. Дзеянне паводле знач. дзеясл. аправіць.
2. Спец. Прыстасаванне для замацавання на металарэзных станках інструменту або дэталі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
аптава́цца, ‑туюся, ‑туешся, ‑туецца; зак. і незак.
Спец.
1. Выбраць (выбіраць) для сябе тое ці іншае грамадзянства, карыстаючыся правам аптацыі.
2. толькі незак. Зал. да аптаваць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
кампо́т, ‑у, М ‑поце, м.
Пітво з садавіны, ягад, згатаваных у вадзе з цукрам. Яблычны кампот. Чарнічны кампот. // Сумесь сушанай садавіны і ягад для гэтай стравы.
[Фр. compote.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
канта́біле,
1. прысл. Пявуча (для абазначэння характару выканання музычных твораў).
2. нескл., н. Пявучасць, напеўнасць мелодыю, а таксама музычны твор або частка яго, якія выконваюцца пявуча.
[Ад іт. cantabile — пявуча.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
каранда́шны, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да карандаша, прызначаны для вытворчасці карандашоў. Карандашная фабрыка. // Зроблены карандашом. [Ліба] дастала запісную кніжку і спешна пачала чытаць карандашныя нататкі. Гартны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
караняно́жкі, ‑жак; адз. караняножка, ‑і, ДМ ‑жцы, ж.
Падклас прасцейшых жывёл (амёб і інш.), якія маюць уласцівасць утвараць часовыя вырасты для перасоўвання і захоплівання ежы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
клі́зма, ‑ы, ж.
1. Увядзенне якой‑н. вадкасці ў прамую кішку з мэтай лячэння або дыягностыкі. Лячэбная клізма.
2. Прыбор для ўвядзення вадкасці ў прамую кішку.
[Грэч. klysma — прамыванне.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)