крыжава́нка, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак, ж.
Гульня-задача, у якой фігуру з перакрыжаванымі радамі клетак патрэбна запоўніць літарамі так, каб па вертыкалі і гарызанталі атрымаліся патрэбныя словы; красворд.
|| прым. крыжава́начны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ку́рды, -аў, адз. курд, -а, м.
Народ іранскай моўнай групы, які жыве ў Паўднёва-Заходняй Азіі, краінах Блізкага Усходу і ў Расіі.
|| ж. курдзя́нка, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак.
|| прым. ку́рдскі, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
лагчы́на, -ы, мн. -ы, -чы́н, ж.
1. Нізкае месца сярод адхонных схілаў; лог.
Ісці лагчынай.
2. Нізіна.
Вёска знаходзілася ў лагчыне.
|| памянш. лагчы́нка, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак, ж.
|| прым. лагчы́нны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
пе́нка¹, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак, ж.
Плеўка, якая ўтвараецца на некаторых вадкасцях пры іх астыванні.
Здымаць пенкі (таксама перан.: браць сабе лепшае).
|| памянш. пе́начка, -і, ДМ -чцы, мн. -і, -чак, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
пла́нка, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак, ж.
Падоўжаная гладкая дошчачка, пласцінка.
Металічная п.
Ордэнская п. (з прымацаванай ордэнскай стужачкай).
|| памянш. пла́начка, -і, ДМ -чцы, мн. -і, -чак, ж.
|| прым. пла́начны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
лучы́на, -ы, мн. -ы, -чы́н, ж., таксама зб.
Тонкая доўгая сухая шчэпка, якой даўней асвятлялі сялянскія хаты.
Дагарае л.
Нашчапаць лучыны.
|| памянш. лучы́нка, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак, ж.
|| прым. лучы́нны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
туві́нцы, -аў, адз. -ві́нец, -нца, м.
Народ цюркскай моўнай групы, які складае асноўнае насельніцтва Рэспублікі Тува, што ўваходзіць у склад Расійскай Федэрацыі.
|| ж. туві́нка, -і, ДМ -нцы, мн. -і, -нак.
|| прым. туві́нскі, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
вясня́нка, ‑і, ДМ ‑нцы; Р мн. ‑нак; ж.
1. Абрадавая веснавая песня. Дзяўчаты хорам спявалі «вяснянкі». Колас.
2. Абл. звычайна мн. (вясня́нкі, ‑нак). Тое, што і вяснушкі. І шчокі і кірпаты нос былі ўсеяны такім мноствам вяснянак, што, калі твар трапляў пад сонца, здавалася, ён, успыхваў, як касцёр. Лынькоў.
3. Насякомае атрада сятчастакрылых.
4. Аднагадовая травяністая расліна сямейства крыжакветных.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
камісіёнка, ‑і, ДМ ‑нцы; Р мн. ‑нак; ж.
Разм. Камісійны магазін. — Ідзі зараз жа ў краму ці камісіёнку і купі сабе цёплую шапку. Рамановіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
катры́нка, ‑і, ДМ ‑нцы; Р мн. ‑нак; ж.
Пераносны механічны арган у выглядзе невялікай скрынкі, на якім ігралі вандроўныя музыканты.
•••
Завесці катрынку гл. завесці.
[Ад назвы фр. песенькі «charmante Catherine», якая выконвалася на гэтым інструменце.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)