засцерагчы́, ‑рагу, ‑ражаш, ‑ражэ; ‑ражом, ‑ражаце; пр. засцярог, ‑сцерагла, ‑ло; заг. засцеражы; зак., каго-што ад каго-чаго.
Загадзя прыняць меры, каб ахаваць каго‑, што‑н. ад небяспекі, непрыемнасцей і пад. Засцерагчы дзяцей ад хваробы. □ — Давай, — сказаў Дзіма, надзеючы акуляры ў металічнай аправе, каб засцерагчы вочы ад іскраў. Скрыпка. Цябе ў жыцці засцерагу Ад небяспек неспадзяваных. Матэвушаў. // З’явіцца аховай, сродкам абароны ад чаго‑н. Прафілактычныя мерапрыемствы засцераглі насельніцтва ад распаўсюджання хваробы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
адмежава́ць сов., прям., перен. отмежева́ть; (произвести разграничение — ещё) отграни́чить;
а. зяме́льны ўча́стак — отмежева́ть земе́льный уча́сток;
а. адну́ з’я́ву ад друго́й — отмежева́ть (отграни́чить) одно́ явле́ние от друго́го
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
генера́л м. генера́л;
○ г. а́рміі — генера́л а́рмии;
г.-палко́ўнік — генера́л-полко́вник;
г.-лейтэна́нт — генера́л-лейтена́нт;
г.-маёр — генера́л-майо́р;
г. ад інфантэ́рыі — уст. генера́л от инфанте́рии
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
абчы́сціць сов.
1. в разн. знач. обчи́стить, очи́стить;
а. паліто́ ад сне́гу — очи́стить (обчи́стить) пальто́ от сне́га;
а. я́блык — очи́стить (обчи́стить) я́блоко;
2. разг. (обокрасть) обчи́стить
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
завы́ць сов. завы́ть, взвыть;
дзе́сьці ~вы́ў саба́ка — где́-то завы́ла соба́ка;
~вы́ла сірэ́на — завы́ла сире́на;
з. ад бо́лю — завы́ть (взвыть) от бо́ли;
◊ во́ўкам з. — во́лком завы́ть
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
по́пел, -лу м. пе́пел; зола́ ж.;
п. ад папяро́сы — пе́пел от папиро́сы;
ператвары́цца ў п. — преврати́ться в пе́пел;
выграба́ць п. з пе́чы — выгреба́ть золу́ из пе́чи
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
бяле́ць, -е́ю, -е́еш, -е́е; незак.
1. Станавіцца белым.
Бялеюць скроні.
Б. ад страху.
2. (1 і 2 ас. звычайна не ўжыв.). Віднецца (пра што-н. белае).
У далечыні бялелі будынкі.
|| зак. пабяле́ць, -е́ю, -е́еш, -е́е (да 1 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
вы́гарадзіць, -джу, -дзіш, -дзіць; -джаны; зак.
1. што. Выдзеліць, аддзяліць агароджай.
В. прагон для жывёлы.
2. перан., каго (што). Узяць пад абарону, пазбавіць ад адказнасці, абвінавачання каго-н. з вінаватых (разм.).
В. сябра.
|| незак. выгаро́джваць, -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
вы́жаць², -жму, -жмеш, -жме; вы́жаў, -жала; вы́жмі; зак., што.
У спорце: паступова падняць штангу, гіру і пад. ад грудзей уверх да поўнага выпроствання рук.
В. гіру ў пяцьдзясят кілаграмаў.
|| незак. выжыма́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
|| наз. вы́жым, -у, м.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
адзіно́та, -ы, ДМ -но́це, ж.
1. Адасобленасць у выніку страты родных, блізкіх або ў выніку жадання пабыць асобна ад іншых.
Жыць на адзіноце.
2. Бязлюднасць, сіратлівасць.
Адзінотай веяла з палёў.
3. Стан адзінокага чалавека; адзіноцтва.
Пачуццё адзіноты.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)