лі́тасць ж.
1. (великодушие) ми́лость; милосе́рдие ср.;
2. (проявление сострадания, жалости, прощения) поща́да;
прасі́ць ~сці — проси́ть поща́ды;
◊ мець л. — быть милосе́рдным, щади́ть;
не мець ~сці — не знать поща́ды, быть безжа́лостным;
зда́цца на л. — (каго) сда́ться на ми́лость (кого);
не дава́ць ~сці — не дава́ть поща́ды
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
падбі́ць сов.
1. подби́ть, подколоти́ть;
п. до́шку — подби́ть до́ску;
2. (подшить) подмета́ть, подби́ть;
п. шо́ўкам — подби́ть шёлком;
3. вбить глу́бже;
4. (причинить увечье, ранить) подби́ть;
5. (подушку) взбить;
6. разг. подби́ть, подстрекну́ть; (против кого-л.) настро́ить, подзадо́рить, подна́чить;
◊ п. ба́бкі (канцы́) — подвести́ ито́г (черту́)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ператвара́цца несов.
1. (принимать другой вид, форму, изменять содержание) превраща́ться, обраща́ться;
2. преобража́ться;
3. (в дело, в жизнь) претворя́ться, воплоща́ться;
4. (у каго, што) фольк. превраща́ться, обора́чиваться, обёртываться (в кого, что, кем, чем);
5. страд. превраща́ться; обраща́ться; преобража́ться; претворя́ться, воплоща́ться; обора́чиваться, обёртываться; см. ператвара́ць
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
надави́ть сов.
1. (нажать) наці́снуць; прыці́снуць;
надави́ть кно́пку наці́снуць кно́пку;
2. (выжать в каком-л. количестве чего-л.) наці́снуць, мног. панаціска́ць;
надави́ть лимо́нного со́ку наці́снуць лімо́ннага со́ку; (намять) натаўчы́;
надави́ть карто́феля натаўчы́ бу́льбы;
3. перен. (оказать воздействие) наці́снуць;
4. (умертвить, уничтожить много чего-нибудь, кого-нибудь) надушы́ць.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
коле́но в разн. знач. кале́на, -на ср.;
коле́но реки́ кале́на ракі́;
коле́но трубы́ кале́на трубы́;
сиде́ть у кого́-л. на коле́нях сядзе́ць у каго́-не́будзь на кале́нях;
◊
поста́вить на коле́ни паста́віць на кале́ні;
и мо́ре по коле́но і мо́ра па кале́на;
воробью́ по коле́но вераб’ю́ па кале́на.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
обвине́ние
1. абвінава́чанне, -ння ср.;
предъяви́ть обвине́ние прад’яві́ць абвінава́чанне;
вы́нести обвине́ние вы́несці абвінава́чанне;
2. (действие) абвінава́чанне, -ння ср.;
обвине́ние в преступле́нии абвінава́чанне ў злачы́нстве;
возводи́ть на кого́-л. обвине́ние в преступле́нии абвінава́чваць каго́-не́будзь у злачы́нстве;
3. (обвиняющая сторона) абвінава́чанне, -ння ср.;
свиде́тели обвине́ния све́дкі абвінава́чання;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
отвёртываться
1. (отвинчиваться) адкру́чвацца;
2. (отламываться) разг. адкру́чвацца; адло́млівацца, адло́мвацца;
3. перен. адкру́чвацца, выкру́чвацца; см. отверте́ться;
4. (откидываться) адхіля́цца, адхіна́цца;
5. (поворачивать своё лицо в другую сторону) адваро́чвацца;
6. перен. (от кого-, чего-л.) адваро́чвацца; см. отверну́ться 3, 4;
7. страд. адкру́чвацца; адло́млівацца, адло́мвацца; адваро́чвацца; см. отвёртывать.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прониза́ть сов.
1. (продеть сквозь что) праніза́ць, пралыга́ць, працягну́ць;
2. (некоторое время) праніза́ць, пралыга́ць;
3. (пробить насквозь) прабі́ць, праня́ць, пракало́ць, праця́ць;
4. перен. (проникнуть внутрь кого-, чего-л.) праня́ць, праніза́ць;
лучи́ со́лнца прониза́ли ли́стья дере́вьев прамяні́ со́нца праня́лі (праніза́лі) лі́сце дрэў;
прониза́ло хо́лодом безл. праніза́ла хо́ладам;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
сжатьI сов.
1. в разн. знач. сці́снуць, мног. пасціска́ць;
сжать чью-л. ру́ку сці́снуць чыю́-не́будзь руку́;
сжать кого́-л. в объя́тиях сці́снуць каго́-не́будзь у абды́мках;
сжать кула́к сці́снуць кула́к;
сжать гу́бы сці́снуць гу́бы;
2. перен. (сократить) сці́снуць, скараці́ць;
сжать сро́ки сці́снуць (скараці́ць) тэ́рміны.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
мозг
1. анат., перен. мозг, род. мо́згу (ум.; нервная ткань) и мо́зга (руководящий центр, орган мышления) м.;
продолгова́тый мозг прадаўгава́ты мозг;
сре́дний мозг сярэ́дні мозг;
2. мозги́ мн., разг. мазгі́, -го́ў;
воспале́ние мозга запале́нне мазго́ў;
3. мозги́ мн., кул. мазгі́, -го́ў;
◊
впра́вить мозги́ упра́віць (уста́віць) мазгі́;
(испо́рченный) до мозга косте́й (сапсава́ны) ушчэ́нт;
мозги́ набекре́нь (у кого) галава́ з ду́рыкамі (у каго);
мозги́ не ва́рят (у кого) галава́ не ва́рыць (у каго), не хапа́е клёпак (у каго), браку́е ро́зуму (у каго, каму), не ўсе до́ма (у каго);
с мозго́м, с мозга́ми з галаво́й, разу́мны, з ро́зумам;
шевели́ть (раски́дывать) мозга́ми варушы́ць мазга́мі.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)