салда́цік, ‑а, м.
1. Памянш.-ласк. да салдат. Бабулька, відаць, мела добрае сэрца, пашкадавала салдацікаў: з цыбуляй вынесла і па агурку, і па кубку малака. Машара.
2. Дзіцячая цацка ў выглядзе салдата. Алавяны салдацік.
3. у знач. прысл. салда́цікам. У стаячым становішчы, стоячы. Скакаць у ваду салдацікам.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
семінары́ст, ‑а, М ‑сце, м.
1. Навучэнец семінарыі. У гэты час [вучобы ў настаўніцкай семінарыі] дапытлівы семінарыст [А. Я. Багдановіч] знаёміцца з нелегальнай літаратурай. «Полымя».
2. Чалавек, які закончыў семінарыю. Адзінокі, ужо не малады халасцяк-інтэлігент, вясковец па паходжанню, семінарыст па адукацыі, Мікола ўсе свае сілы аддаваў нацыянальна-вызваленчай барацьбе беларускага народа. Машара.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
скры́пка, ‑і, ДМ ‑пцы; Р мн. ‑пак; ж.
Самы высокі па тэмбру і дыяпазону чатырохструнны смычковы музычны інструмент. Настаўнік зняў са сцяны скрыпку, настроіў сяк-так струны і пачаў вадзіць па іх смыкам. Колас. З дынаміка паплылі меладычныя гукі скрыпкі. Ваданосаў.
•••
Іграць першую скрыпку гл. іграць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
дрыго́тка ж., разг. дрожь; (от страха) тре́пет м.;
лёгкая д. прабяга́е па це́ле — лёгкая дрожь пробега́ет по те́лу;
д. ў го́ласе — дрожь в го́лосе;
нерво́вая д. — не́рвная дрожь
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ле́кцыя ж., в разн. знач. ле́кция;
прачыта́ць ~цыю — прочита́ть ле́кцию;
~цыі па белару́скай літарату́ры — ле́кции по белору́сской литерату́ре;
раскла́д ~цый — расписа́ние ле́кций;
літаграфава́ны курс ~цый — литографи́рованный курс ле́кций
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
кру́жна нареч. в сочетании со вспомогательным гл. быць переводится конструкцией с сущ. крюк;
ісці́ па гэ́тай даро́зе бу́дзе к. — е́сли мы пойдём по э́той доро́ге, придётся сде́лать крюк
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
крэ́сліць несов.
1. (вычёркивать, зачёркивать написанное) черка́ть, чёркать, мара́ть;
к. ру́капіс — черка́ть (чёркать, мара́ть) ру́копись;
2. (проводить черты по чему-л.) черти́ть;
к. па пяску́ — черти́ть по песку́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
разасла́цца сов. разостла́ться; распростере́ться, раски́нуться;
снег ~сла́ўся па по́лі бе́лай прасціно́й — снег разостла́лся по́ полю бе́лой про́стыней;
ва ўсе бакі́ ~ла́ўся стэп — во все сто́роны распростёрлась (раски́нулась) степь
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
стату́т м.
1. (свод правил) уста́в;
дзе́йнічаць па ~це (паво́дле ~та) — де́йствовать по уста́ву;
2. (положение) стату́т;
с. о́рдэна Францы́ска Скары́ны — стату́т о́рдена Франци́ска Скори́ны;
3. ист. стату́т
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
алфаві́т, -а, М -віце, мн. -ы, -аў, м.
1. Сукупнасць літар дадзенай сістэмы пісьма, размешчаных ва ўстаноўленым парадку.
Беларускі а.
2. Парадак літар, прыняты ў азбуцы.
Напісаць прозвішчы супрацоўнікаў паводле алфавіта.
3. чаго. Указальнік, пералік чаго-н. па парадку літар азбукі.
А. уласных імён.
|| прым. алфаві́тны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)