акадэ́мія, -і, мн. -і, -мій, ж.
1. Найвышэйшая навуковая або мастацкая ўстанова.
Нацыянальная а. навук Беларусі.
2. Назва некаторых вышэйшых навучальных устаноў па спецыяльных галінах навукі.
Ваенна-медыцынская а.
Сельскагаспадарчая а.
|| прым. акадэмі́чны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
апера́тар, -а, мн. -ы, -аў, м. (спец.).
1. Асоба, якая выконвае якія-н. вытворчыя працэсы, аперацыі (назва ўваходзіць таксама ў складаныя словы, напр. гукааператар).
2. Спецыяліст, які робіць здымкі кінакарціны; кінааператар.
|| прым. апера́тарскі, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
сертыфіка́т, -а, М -ка́це, мн. -ы, -аў, м. (спец.).
1. Афіцыйнае пісьмовае пасведчанне аб чым-н.
С. якасці.
2. Пазыковае фінансавае абавязацельства дзяржаўных органаў, а таксама назва білетаў некаторых дзяржаўных пазык.
|| прым. сертыфіка́тны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
устано́ва, -ы, мн. -ы, -но́ў, ж.
Арганізацыя, якая кіруе пэўнай галіной работы, занятая адпаведнай дзейнасцю.
Дзяржаўныя ўстановы.
Навуковая ў.
Дзіцячыя ўстановы (дзіцячыя яслі, сады, бальніцы і пад.).
○
Навучальная ўстанова — агульная назва школ, тэхнікумаў і пад.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ху́нта, -ы, ДМ -нце, мн. -ы, хунт і -аў, ж.
1. У Іспаніі і краінах Лацінскай Амерыкі: назва розных аб’яднанняў, груповак, саюзаў.
2. Ваенная рэакцыйная тэрарыстычная групоўка, якая захапіла ўладу і ўстанавіла тэрарыстычную дыктатуру.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
лучо́к, ‑чка, м.
Назва розных інструментаў, прыстасаванняў ці іх частак, якія па форме нагадваюць лук. Лучок смычка. Свідравальны лучок. □ На сярэдзіне касся замацоўвалася драўляная ручка. Найбольш пашыраная назва яе — лучок. «Помнікі». Толькі Раман не кідаў пілы: спачатку рэзаў лучком, тады стаў бензапілой, гэтай зімой перайшоў на электрапілу. Пташнікаў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
памо́р’е, ‑я, н.
1. Старая назва паўночных рускіх зямель па берагах Белага мора, Анежскага возера і рэк, якія ў іх упадаюць. // Мясцовасць, якая прымыкае да марскога берага.
2. Старая назва паўночнай часткі Польшчы, якая прымыкае да Балтыйскага мора. Памор’е. Польшча. Год трыццаць дзевяты. Я пехацінцам радавым служу. Зарыцкі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сіне́кдаха, ‑і, ДМ ‑дасе, ж.
Стылістычны прыём, калі назва часткі, прыватнага выкарыстоўваецца замест назвы цэлага, агульнага і наадварот (напрыклад: «галава» замест «чалавек» і пад.), а таксама слова і зварот, ужытыя такім чынам. Разваламі часам называліся самі сані — характэрны прыклад сінекдахі: назва часткі прадмета пераносіцца на ўвесь прадмет. «Помнікі».
[Грэч. synekdochē — суаднясенне.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
самахо́д, -а і -у, М -дзе, м.
1. -у. Механічная падача разца або дэталі ў металарэзных станках (спец.).
Станок уключаны на с.
2. -а, мн. -ы, -аў. Назва некаторых машын і транспартных сродкаў са сваёй цягай.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ала́х, ‑а, м.
Назва бога ў мусульман.
•••
Адзін алах ведае — нікому не вядома.
Алах яго ведае — невядома, не ведаю.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)