расцэхо́ўваць
‘размяркоўваць каго-небудзь, што-небудзь па цэхах’
дзеяслоў, пераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
расцэхо́ўваю |
расцэхо́ўваем |
| 2-я ас. |
расцэхо́ўваеш |
расцэхо́ўваеце |
| 3-я ас. |
расцэхо́ўвае |
расцэхо́ўваюць |
| Прошлы час |
| м. |
расцэхо́ўваў |
расцэхо́ўвалі |
| ж. |
расцэхо́ўвала |
| н. |
расцэхо́ўвала |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
расцэхо́ўвай |
расцэхо́ўвайце |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
расцэхо́ўваючы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
цялё́пнуць
‘аднакратны дзеяслоў да цялёпаць - хадзіць па вадзе, плюхаць’
дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
цялё́пну |
цялё́пнем |
| 2-я ас. |
цялё́пнеш |
цялё́пнеце |
| 3-я ас. |
цялё́пне |
цялё́пнуць |
| Прошлы час |
| м. |
цялё́пнуў |
цялё́пнулі |
| ж. |
цялё́пнула |
| н. |
цялё́пнула |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
цялё́пні |
цялё́пніце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
цялё́пнуўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
распаўзці́ся сов., в разн. знач. расползти́сь;
мура́шкі ~злі́ся па ле́се — муравьи́ расползли́сь по́ лесу;
чарні́льная пля́ма ~зла́ся па папе́ры — черни́льное пятно́ расползло́сь по бума́ге;
паліто́ ~зло́ся па швах — пальто́ расползло́сь по швам
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
шлёпаць, -аю, -аеш, -ае; незак.
1. каго (што), па чым і чым. Удараць, стукаць чым-н. мяккім, плоскім.
Ш. па руцэ.
Ш. вёсламі па вадзе.
Ш. басаножкамі.
2. Тое, што і шлёпацца (разм.).
Ш. у гразь.
3. Ісці, хадзіць, крочыць (разм.).
Ш. па гразі.
|| аднакр. шлёпнуць, -ну, -неш, -не; -ні (да 1 і 2 знач.).
|| наз. шлёпанне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
возмо́жность магчы́масць, -ці ж., мажлі́васць, -ці ж.;
◊
по возмо́жности, по ме́ре возмо́жности па магчы́масці, па ме́ры магчы́масці;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ше́стью нареч. (об умножении) шэсць у…; шэсць па…;
ше́стью шесть шэсць у шэсць, шэсць разо́ў па шэсць.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
эта́п в разн. знач. эта́п, -па м.;
эта́пы разви́тия эта́пы развіцця́;
по эта́пу, эта́пом ист. па эта́пу;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
павадзі́ць, -ваджу́, -во́дзіш, -во́дзіць; -во́джаны; зак.
1. каго (што). Водзячы, прымусіць хадзіць на працягу якога-н. часу.
П. каня.
П. гасцей па горадзе.
2. чым. Зрабіць некалькі рухаў чым-н. па паверхні або ў розных напрамках.
П. указкай па карце.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
спрага́цца², 1 і 2 ас. не ўжыв., -а́ецца; незак.
У граматыцы аб дзеяслове: змяняцца па граматычных формах (па асобах, ліках, ладах, трываннях, у часе).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
забе́гаць сов.
1. в разн. знач. забе́гать;
спартсме́ны ~галі па даро́жцы — спортсме́ны забе́гали по доро́жке;
па́льцы ~галі па кла́вішах — па́льцы забе́гали по кла́вишам;
2. замета́ться, засуети́ться; захлопота́ть;
◊ мура́шкі ~галі па ску́ры (па спі́не) — мура́шки забе́гали (пошли́) по спине́ (по те́лу);
~галі во́чы — забе́гали глаза́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)