падхарчава́ць, -чу́ю, -чу́еш, -чу́е; -чу́й; -чава́ны, зак., каго (што) (разм.).
Падкарміць, падсілкаваць.
П. коней.
|| незак. падхарчо́ўваць, -аю, -аеш, -ае.
|| звар. падхарчава́цца, -чу́юся, -чу́ешся, -чу́ецца; -чу́йся; незак. падхарчо́ўвацца, -аюся, -аешся, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
Начле́г ’начоўка; пасьба коней ноччу’ (Яруш., ТСБМ), ’вывад коней на пашу ўначы’ (Бяльк.), ночле́г ’тс’ (ТС), сюды ж начлягава́ць ’пасвіць коні ноччу’ (Жд. 2), ’начаваць’ (Сл. ПЗБ), начле́жкі ’вячоркі’ (Мат. Маг., Сл. ПЗБ), начл́жнік, начле́зьнік ’той, хто пасе коней ноччу’ (Шн. 2, Сл. ПЗБ; навагр., З нар. сл.), ночле́жнік ’той, хто водзіць коней на начлег; той, хто просіцца пераначаваць або начуе ў чужых’ (ТС), нацле́жнік ’хто начуе не дома; начны стораж коней, што пасуцца ў полі’ (вілен., гродз.; ковен., Нас.), укр. ночлі́г ’пасьба коней ноччу пастухамі’, рус. ночле́г ’начоўка; пасьба коней ноччу’, польск. nocleg ’месца начнога адпачынку і сам адпачынак па-за домам’, noclegować ’начаваць у час падарожжа; пасвіць коней уначы’, чэш. nocleh ’начоўка’, славац. nocľah ’тс’. Ад ноч і ляжаць, гл. Фасмер, 3, 86; утворана шляхам непасрэднага словаскладання, што сведчыць пра архаічны характар слова, параўн. ст.-рус. ночьлѣгъ.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
узмы́ліцца, ‑ліцца; зак.
Пакрыцца пенай ад моцнага поту (пра коней).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
рагата́нне, ‑я, н.
1. Тое, што і рогат.
2. Абл. Іржанне (пра коней). Крыкі гандляроў, смех гуляючых, рагатанне коней, рык гавяды, піск свіней — усё злівалася ў адну шумную басавую ноту. Гартны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сядла́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е; незак., каго (што).
Прымацоўваць сядло на спіне жывёлы.
С. коней.
|| зак. асядла́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е; -а́ны.
|| наз. сядла́нне, -я, н. і сядло́ўка, -і, ДМ -ло́ўцы, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
парако́нны, ‑ая, ‑ае.
Запрэжаны парай коней; прызначаны для пары коней. З-за грудка паказалася параконная падвода. Гартны. Яшчэ за некалькі дзён да васемнаццатага калгаснікі паставілі ў Клемсавай клеці сем параконных плугоў. Галавач.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
дэ́рбі, нескл., н.
Спаборніцтва для трохгадовых скакавых і чатырохгадовых рысістых коней.
[Англ. derby.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ардэ́нскі, ‑ая, ‑ае.
Які мае дачыненне да ардэна. Ардэнская парода коней.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пазамо́рваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., каго.
Замарыць усіх, многіх. Пазаморваць коней.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пазасупо́ньваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., што.
Засупоніць усіх, многіх. Пазасупоньваць коней.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)