ХАРЭЗМША́Х,

тытул правіцеляў Харэзма ў 951—1220. Існавалі 3 дынастыі Х.: першая

[951—1017] скінута султанам Махмудам Газневі, намеснік якога ў Харэзме Алтунташ (1017—32] пачаў новую (другую) дынастыю [1017—43],

скінутую сельджукамі; 3-я дынастыя т.зв. Вялікіх харэзмшахаў засн. каля 1077 Ануштэгінам Гуршахам. Пры Х. іль-Арслане [1156—72], пры Тэкешы [1172—1200] і яго сыне Мухамедзе [1200—20] Харэзм дасягнуў найб. росквіту. Канец праўленню Х. палажыла мангольскае нашэсце. Апошні з гэтай дынастыі Х. Джэлал-ад-дзін загінуў у 1231 у Месапатаміі.

т. 16, с. 558

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)