ХАБА́РАЎСК,

горад, цэнтр Хабараўскага краю, у Расіі. 604 тыс. ж. (2001). Порт на р. Амур. Чыг. станцыя, вузел аўтадарог. Аэрапорт. Буйны прамысл., навук. і культ. цэнтр. Прам-сць: машынабудаванне і металаапрацоўка (энергет. і ацяпляльнае абсталяванне, рухавікі, судны, станкі, кабель і інш.), нафтаперапр., дрэваапр., лёгкая, харч., хіміка-фармацэўтычная, вытв-сць буд. матэрыялаў. 8 ін-таў. Тэатры: драм., муз. камедыі, юнага гледача. Філармонія. Музеі: маст. і краязнаўчы.

Засн. ў 1858 як ваен. пост Хабараўка (названы ў гонар рус. землепраходца Е.П.Хабарава). З 1880 горад Хабараўка, адм. цэнтр Прыморскай вобл., з 1884 — Прыамурскага ген.-губернатарства. У 1893 перайменаваны ў Х. У 1897 злучаны чыгункай з Уладзівастокам. У 1902 засн. ваен. з-д «Арсенал». У пач. 20 ст. Х. — буйны гандл. цэнтр Д. Усходу, з 1904 база Амурскай ваен. флатыліі. У 1916 пабудаваны чыг. мост цераз Амур, які злучыў Х. з чыгункай Усх. Сібіры. У складзе Далёкаўсходняй рэспублікі ў ліст. 1922 Х. увайшоў у Рас. Федэрацыю. З 1926 цэнтр Далёкаўсходняга, з 1938 — Хабараўскага краю. У 1940 злучаны чыгункай з г. Камсамольск-на-Амуры.

Панарама Хабараўска.

т. 16, с. 513

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)