ТЫЯЦЫЯНА́ТЫ, раданіды,
солі і эфіры тыяцыянавай к-ты HNCS.
Т. неарганічныя — солі HNCS, крышт. рэчывы. многія раствараюцца ў вадзе, этаноле, ацэтоне. Найб. пашыраны Т. калію KNCS, натрыю NaNCS і Т. амонію NH4NCS У водных растворах акісляюцца кіслародам да сульфатаў і сінільнай кіслаты. Атрымліваюць пры ўлоўліванні цыяністых злучэнняў з коксавага газу растворамі адпаведных полісульфідаў. Т. калію і натрыю сплаўленнем іх цыянідаў з серай, Т. амонію ўзаемадзеяннем аміяку з серавугляродам. Выкарыстоўваюць у вытв-сці тыямачавіны. як рэагенты пры фарбаванні і друкаванні тканін, кампаненты праявіцеляў у фатаграфіі, для атрымання арган. Т., як інсектыцыды і фунгіцыды. Малатаксічныя, раздражняюць скуру; ГДК для NH4NCS 5 мг/м³, NaNCS 10 мг/м³ Т. арганічныя — эфіры тыяцыянавай к-ты агульнай ф-лы RSCN. Найб. пашыраны алкіл- і арылтыяцыянаты; алкілтыяцыянаты — вадкасці, арылтыяцыянаты — высокакіпячыя вадкасці або цвёрдыя рэчывы. Не раствараюцца ў вадзе. Выкарыстоўваюць як інсектыцыды і пратруту насення, стабілізатары змазак, эмульгатараў і інш. Большасць нетаксічныя; высокатаксічныя метыл- і этылтыяцыянаты (лакрыматары).
т. 16, с. 88
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)