ТЫЯСУЛЬФА́ТЫ,

солі тыясернай кіслаты (неарган. Т.), солі і эфіры алкіл (арыл) тыясерных кіслот RSSO3H (R — алкіл, арыл).

Неарганічныя Т. (устарэлая назва — гіпасульфіты) — крышт. рэчывы, растваральныя ў вадзе. Бязводныя пры награванні ў інертнай атмасферы раскладаюцца, у паветры — акісляюцца. Атрымліваюць акісленнем пры награванні ў паветры полісульфідаў калію, натрыю, кальцыю, барыю: узаемадзеяннем серы з растворамі сульфітаў і інш. спосабамі. Найб. шырока выкарыстоўваюць Т. натрыю Na2S2O, (гл. Натрыю злучэнні). Арганічныя Т. маюць агульную ф-лу RSSO2X, дзе X—OM (M — метал), OR′ (R′ — арган. радыкал). Найб. пашыраны солі шчолачных металаў — цвёрдыя крышт. рэчывы, добра раствараюцца ў вадзе. Пры кіслотным гідролізе Т. утвараюцца меркаптаны, пры шчолачным — дыалкілдысульфіды (RSSR). Алкілтыясульфаты атрымліваюць алкіліраваннем неарган. Т. (напр., Na2S2O3) алкілгалагенідамі або дыалкілсульфатамі ў водна-арган. асяроддзі, арылтыясульфаты — узаемадзеяннем дыарылсульфідаў з гідрасульфітам калію. Выкарыстоўваюць пераважна як паўпрадукт для атрымання арган. злучэння серы (гл. Сераарганічныя злучэнні).

т. 16, с. 87

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)