руда́, ‑ы, ДМ рудзе; мн. руды; ж.

Прыродная мінеральная сыравіна, якая змяшчае ў сабе металы або іх злучэнні. Жалезная руда. Руды каляровых металаў. Уранавая руда. Азбеставая руда. □ І робяць гарнякі руду, шахцёры высякаюць вугаль. Таўлай. [Лахманы] мокрыя да пахаў, у бурых плямах балотнай руды. Місько.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льны бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льная бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнае бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льныя
Р. бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнага бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнай
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнае
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнага бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льных
Д. бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнаму бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнай бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнаму бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льным
В. бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льны (неадуш.)
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнага (адуш.)
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льную бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнае бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льныя (неадуш.)
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льных (адуш.)
Т. бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льным бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнай
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнаю
бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льным бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнымі
М. бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льным бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льнай бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льным бялко́ва-вітамі́нна-мінера́льных

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

му́мія2

(ад. mūmijä, ад перс. mum = воск)

мінеральная фарба розных колераў (ад светла-чырвонага да чырванавата-карычневага).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

се́льтэрскі

(ад ням. Selters = назва сяла і крыніцы каля яго ў Германіі);

с-ая вадамінеральная саляна-вуглякіслая вада.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

субста́нцыя

(лац. substantia)

1) філас. матэрыя ў адзінстве ўсіх форм яе руху;

2) аснова, сутнасць чаго-н. (напр. мінеральная с. глебы).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

лейкаксе́н

(гр. leukoksene = белы і чужародны)

тонказярністая (да скрытакрышталічнай) мінеральная сумесь вокіслаў рутылу, анатазу і сфену з кварцам, ільменітам, гліністым рэчывам і інш.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

глаўкані́т

(ад гр. glaukos = блакітна-зялёны)

мінерал класа сілікатаў зялёнага колеру; выкарыстоўваецца як мінеральная фарба, як калійнае ўгнаенне і для змякчэння жорсткасці вады.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

вуглякі́слы хім. khlensauer;

вуглякі́слы газ Khlensäuregas n -es, Khlensäure f -, -n;

вуглякі́слае жале́за khlensaures isen;

вуглякі́слая мінера́льная крыні́ца Suerbrunnen m -s, -;

вуглякі́слыя ва́нны Karbnsäurebäder pl;

вуглякі́слыя со́лі Karbonte pl

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

хром, ‑у, м.

1. Хімічны элемент, цвёрды метал шэра-стальнога колеру, які выкарыстоўваецца для вырабу цвёрдых сплаваў, для пакрыцця металічных вырабаў.

2. Жоўтая, аранжавая, чырвоная ці зялёная мінеральная фарба (вокіс хрому або соль хромавай кіслаты).

3. Сорт мяккай тонкай скуры. Міхась сумеўся: было нязручна вось так адразу расчынаць гаворку пра хром, падэшвы, усцілкі. Асіпенка. Баўтрукоў не ішоў, а амаль бег да сцэны, суха шоргаючы рукавамі спартыўнага пінжака з карычневага хрому. Савіцкі.

[Ад грэч. chrōma — колер, фарба.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

му́мія 1, ‑і, ж.

1. Труп, захаваны ад гніення бальзамаваннем.

2. перан. Пра худога, маларухомага або не здатнага да моцных пачуццяў чалавека. Пасярэдзіне, за сталом, крэсла-трон. Прысланіўшыся да яго непамерна высокай спінкі, сядзіць у чорным сурдуце мумія. Ніводзін мускул не жыве — усё застыла. Сяргейчык. [Ярохін:] — Чалавек павінен быць вясёлым, жыццярадасным, і няма ніякай патрэбы ператварацца яму ў нейкую бязмоўную мумію. Шамякін.

[Араб. mumija, ад перс. mum — воск.]

му́мія 2, ‑і, ж.

Мінеральная фарба розных колераў (ад светла-чырвонага да чырванавата-карычневага).

[Араб. mumija.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)