ЖЫРО́НДА (Gironde),

эстуарый рэк Гарона і Дардонь у Францыі, адкрываецца ў Біскайскі заліў. Даўж. 75 км, шыр. да 10 км, у ніжняй ч. глыб. да 35 м, у верхняй, больш вузкай, шмат пясчаных меляў і астравоў. Найменшая глыб. на фарватэры 8 м. Прылівы паўсутачныя, выш. да 5,2 м. У вусці Ж. — порт Ле-Вердон-сюр-Мер і марскі курорт Руаян.

т. 6, с. 472

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

НІ́МФА (ад грэч. nymphē кукалка, лічынка, літар. нявеста, дзяўчына),

фаза (стадыя) паслязародкавага развіцця членістаногіх, якія развіваюцца без яўна выражанага метамарфозу (без стадыі кукалкі).

Уласціва кляшчам, усім першаснабяскрылым і некат. крылатым насякомым. У аўсянікаў, вяснянак і стракоз Н. наз. наядай. Выглядам Н. падобная на дарослы арганізм; адрозніваецца недаразвітым палавым апаратам, а ў крылатых насякомых — і крыламі. Ліняе шмат разоў і паступова ператвараецца ў імага.

т. 11, с. 348

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ПАЛЯ́РНЫ УРА́Л,

паўночная частка Урала ад вярхоўяў р. Хулга (бас. р. Об) на Пд да гары Канстанцінаў Камень на Пн. Даўж. 380 км, выш. да 1499 (г. Паер). Складзена пераважна з кварцытаў, крышт. сланцаў, вывергнутых і асадкавых горных парод. Захаваліся сляды горна-далінных зледзяненняў. Шмат азёр. Схілы паўд. ч. ўкрыты таежным рэдкалессем, вышэй і ў больш паўн. ч. — горныя тундры, ледавікі.

т. 12, с. 26

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

про́рва ж.

1. (бяздонне) bgrund m -(e)s, -gründe;

2. Kluft f -, Klüfte;

2. разм. (шмат) nmenge f -, Msse f -;

у яго́ про́рва гро́шай er hat Geld wie Heu

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

навалі́ць

1. ufhäufen vt; uftürmen vt (нагрувасціць); zusmmenwerfen* vt (накідаць);

2. (абцяжарваць, турбаваць) ufbürden vt, ufladen* vt (на каго-н. D);

навалі́ла шмат сне́гу es ist viel Schnee gefllen

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

ужа́ць сов.

1. смочь жать;

гэ́тым сярпо́м не ўжнешэ́тим серпо́м не смо́жешь жать;

2. (некоторое количество) сжать, нажа́ть;

за гадзі́ну шмат ужа́лі — за час мно́го сжа́ли;

у. травы́ — нажа́ть травы́

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

craft [krɑ:ft] n.

1. рамяство́

2. уме́льства, спры́тнасць, майстэ́рства; хі́трасць, хі́трыкі

3. (pl. craft) су́дна;

The harbour was full of sailing craft. У бухце было шмат суднаў.

4. (pl. craft) самалёт, касмі́чны карабе́ль

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

spate [speɪt] n. лі́вень, зале́ва; пато́к;

a spate of words пато́к слоў;

a spate of work шмат пра́цы

in (full) spate у паво́дцы;

The river is in spate. На рацэ моцная паводка.

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

Пі́льніца ’гарачая пара ўлетку, калі шмат работы і мітрэнгі’, ’спешка ў рабоце, пільная патрэба’ (Сл. ПЗБ; полац., Нар. лекс.; смарг., Сцяшк. Сл.; в.-дзв., ушац., беш., докш., ЛА, 2). Ад прыметніка пільны (гл. пільна) і суф. ‑іца (< прасл. *‑ica), магчыма, у выніку семантычнай кандэнсацыі словазлучэння, напрыклад, пільная пара ’жніво’ (іўеў., тамсама).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Бурдзі́ла ’высокі тоўсты чалавек’ (Бяльк.). Відавочна, утварэнне з суфіксам ‑(і)ла (< *‑(i)dlo) ад дзеяслова тыпу бурдзе́ць (параўн. рус. бурде́ть ’бурчаць’), гукапераймальнага паходжання, аснова якога бурд‑ дала шмат вытворных. Гл. бурды́к!, бурды́ц!, бурды́хнуцца, бурды́ль і г. д. Не выключаецца, аднак, і сувязь з бу́рды (рус. дыял.) ’другі падбародак’ (гл. бурда2).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)