ГА́ЗЫ НАФТАПЕРАПРАЦО́ЎКІ,
сумесі газаў, якія ўтвараюцца пры перапрацоўцы нафты на нафтаперапрацоўчых заводах. Састаў залежыць ад працэсу перапрацоўкі (перагонка, тэрмічны і каталітычны крэкінг, каксаванне, каталітычны рыформінг, гідракрэкінг).
Газы нафтаперапрацоўкі маюць насычаныя і ненасычаныя, у асн. нізкамалекулярныя вуглевадароды (малекулы з 1—4 атамамі вугляроду), а таксама вадарод, серавадарод і невялікую колькасць арган. злучэнняў серы. На ўстаноўках першаснай перагонкі атрымліваюць нязначную колькасць раствораных у нафце (1—1,2% ад масы нафты) газападобных вуглевадародаў. Газы крэкінгу і каксавання маюць даволі многа алкенаў (напр., газы каксавання прыкладна маюць у сабе этылену 5, прапілену 6, бутану 4, ізабутэну 1% па масе). Газ каталітычнага рыформінгу мае толькі насычаныя вуглевадароды і да 60% (па аб’ёме) вадароду. Выкарыстоўваюць як паліва і сыравіну для хім. прам-сці.
Я.І.Шчарбіна.
т. 4, с. 434
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
КАЗІМІРО́ЎСКІ (Саламон Савельевіч) (н. 28.4.1915, г. Бабруйск Магілёўскай вобл.),
бел. рэжысёр. Засл. дз. маст. Беларусі (1973). Скончыў Дзярж. ін-т тэатр. мастацтва ў Маскве (1940). У 1940—41 рэжысёр, у 1967—75 гал. рэжысёр Бел. т-ра імя Я.Коласа. Творчасці ўласцівы пошукі вобразнай сцэн. формы, псіхалагізм. Спектаклі паводле твораў бел. аўтараў вызначаюцца беражлівымі адносінамі да нар. традыцый, нац. каларытам. Сярод лепшых пастановак: «Лекар паняволі» Мальера (1940), «Шостага ліпеня» М.Шатрова (1967, Дзярж. прэмія Беларусі 1968), «Трыбунал» А.Макаёнка (1970), «Многа шуму з нічога» У.Шэкспіра (1971), «Багна» А.Астроўскага і «Снежныя зімы» паводле І.Шамякіна (абедзве 1972), «Матухна Кураж і яе дзеці» Б.Брэхта, «Апошняя інстанцыя» М.Матукоўскага (абедзве 1976), «Заставайцеся сонцам» А.Папаяна (1977) і інш.
Г.Р.Герштэйн.
т. 7, с. 427
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
віры́сты, ‑ая, ‑ае.
У якім многа віроў (у 1 знач.). Вірыстая рака. Вірыстая плынь.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
абзеляні́ць, ‑ню́, ‑ні́ш, ‑ні́ць; ‑ні́м, ‑ніце́; зак., што.
Насадзіць многа кустоў, дрэў, пакрыць расліннасцю.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
зра́ніцца, ‑нюся, ‑нішся, ‑ніцца; зак.
Атрымаць многа ран; параніцца. Зраніўся ўвесь аб калючы дрот.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
зра́ніць, ‑ню, ‑ніш, ‑ніць; зак., каго-што.
Нанесці многа ран, пакрыць ранамі. Зраніць рукі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
вадахлёб, ‑а, м.
Разм. іран. Пра таго, хто п’е многа вады, любіць рэдкую страву.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
наабкало́чваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., чаго.
Абкалаціць многа чаго‑н. Наабкалочваць груш з дрэва.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
навыграба́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., чаго.
Выграбці многа чаго‑н. Навыграбаць вуголля. Навыграбаць ямак.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
навыме́ньваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., чаго.
Набыць шляхам абмену многа чаго‑н. Навыменьваць марак.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)