Verbum

ЛІНЕ́ЙЧАСТЫ СПЕКТР,

аптычны спектр выпрамянення ці паглынання, які складаецца з асобных спектральных ліній. Л.с. з’яўляюцца атамныя спектры, спектры зорных атмасфер, спектры арган. малекул пры нізкіх т-рах. Гл. таксама Спектральныя лініі.

т. 9, с. 268

МІЛЬЯ́РД (франц. milliard),

тысяча мільёнаў, лік, які ў дзесятковым запісе мае выгляд адзінкі з 9 нулямі (лік 10​⁹). У рус., франц. і амер. л-ры М. іншы раз наз. більёнам.

т. 10, с. 375

ПАДСПРАВАЗДА́ЧНАЯ АСО́БА,

работнік прадпрыемства, установы, арг-цыі, які паводле загаду кіраўніка атрымаў грашовую суму «пад справаздачу» для прадбачаных расходаў. Ва ўстаноўленыя тэрміны П.а. павінна здаць авансавую справаздачу пра расходаванне падсправаздачнай сумы.

т. 11, с. 506

ПАЎЦЕ́НЬ у жывапісе і графіцы,

адзін са сродкаў мадэліроўкі аб’ёмнай формы, які ахоплівае святлоценявыя градацыі сярэдняй моцы, што адпавядаюць пераходу ад асветленых частак прадмета да зацененых; адзін з асн. элементаў святлаценю.

т. 12, с. 236

ПЛЕВЕ́НА ПЛАН,

праект арганізацыі ваен. блока зах.-еўрап. дзяржаў, пакладзены ў аснову Парыжскага дагавора 1952, які прадугледжваў стварэнне «Еўрапейскага абарончага таварыства». Прапанаваны ў кастр. 1950 прэм’ер-міністрам Францыі Р.Плевенам (адсюль назва).

т. 12, с. 421

ПРЭЗІ́ДЫУМ (ад лац. praesidere сядзець наперадзе, старшынстваваць),

1) выбарны орган, які кіруе сходам, нарадай, канферэнцыяй, а таксама асобы, якія ўваходзяць у такі орган.

2) Кіруючы орган некат. арг-цый і ўстаноў.

т. 13, с. 91

РАДА́Р (англ. radar, скарачэнне ад radio detecting and ranging радыёвыяўленне і вызначэнне далёкасці),

тэрмін, які ўжываецца ў перакладной і асабліва папулярнай л-ры для абазначэння радыёлакацыйнай станцыі, наз. таксама радарнай устаноўкай.

т. 13, с. 205

РАЯЛІ́СТЫ (франц. адз. л. royaliste ад royal каралеўскі),

тэрмін, які ўзнік у час Французскай рэвалюцыі 1789—99 для азначэння прыхільнікаў дынастыі Бурбонаў. У больш шырокім сэнсе Р. — тое, што і манархісты.

т. 13, с. 387