КРАСО́ЎСКАГА ЭЛІПСО́ІД,
зямны эліпсоід, памеры якога вызначаны ў 1940 на аснове градусных вымярэнняў, праведзеных пад кіраўніцтвам Ф.М.Красоўскага. Памеры рэферэнцэліпсоіда: вял. паўвось 6 378 245 м, палярны сціск 1:298,3. Прыняты ў 1946 для выкарыстання ў геад. і картаграфічных работах замест эліпсоіда Беселя, які выкарыстоўваўся раней.
т. 8, с. 463
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ЛІ́БРА (ад лац. libra вага, адзінка вагі; рымскі фунт),
старажытнарымская вагавая адзінка, раўнялася 327,45 г, падзялялася на 12 унцый. Была пакладзена ў аснову ўсёй рымскай манетнай справы. Выкарыстоўвалася і ў манетнай справе раннесярэдневяковых дзяржаў Еўропы. Пад уплывам Л. ўзніклі еўрап. вагавыя адзінкі — фунт, марка.
т. 9, с. 237
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
арэ́х м., в разн. знач. оре́х;
○ земляны́ а. — земляно́й оре́х;
вадзяны́ а. — водяно́й оре́х; рогу́льник;
◊ вы́рабіць пад а. — отде́лать (разде́лать) под оре́х;
зарабі́ць на ~хі — зарабо́тать на оре́хи;
дастало́ся на ~хі — (каму) доста́лось на оре́хи (кому)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пад’е́хаць сов., в разн. знач. подъе́хать;
п. да ракі́ — подъе́хать к реке́;
п. на машы́не — подъе́хать на маши́не;
п. пад мост — подъе́хать под мост;
з яко́га бо́ку да яго́ п.? — с како́й стороны́ к нему́ подъе́хать?
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
шкляны́ в разн. знач. стекля́нный; (связанный с изготовлением стекла — ещё) стеко́льный;
~на́я ма́са — стекля́нная ма́сса;
~на́я папе́ра — стекля́нная бума́га;
~ны́я во́чы — стекля́нные глаза́;
ш. заво́д — стеко́льный (стекля́нный) заво́д;
◊ трыма́ць пад ~ны́м каўпако́м — держа́ть под стекля́нным колпако́м
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
інко́гніта
(іт. incognito, ад лац. incognitus = непазнаны, невядомы)
1) таемна, скрытна, хаваючы сваё імя (напр. з’явіцца і.);
2) прабыванне пад выдуманым імем (напр. захоўваць сваё і.);
3) асоба, якая ўтойвае сваё сапраўднае імя (напр. сустрэцца з і.).
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
рэлякса́цыя
(лац. relaxatio = памяншэнне, аслабленне)
1) фіз. паступовае вяртанне ў стан раўнавагі фізічнай або фізіка-хімічнай сістэмы, якая была ў неўраўнаважаным стане пад уздзеяннем знешніх сіл;
2) мед. штучнае зніжэнне тонусу шкілетнай мускулатуры пры некаторых хірургічных аперацыях.
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
Бружме́ль ’расліна Lonicera L.’ (Кіс.). Назва няяснага паходжання. Бружме́ль — гэта таксама ’брызгліна’. Відавочна, назва была перанесена з брызгліны на бружмель. Этымалогія слова бружме́ль няясная, ёсць шмат варыянтаў (гл. пад брызглі́на). Вопыт этымалагізавання (няпэўны!), Махэк₂, 69 (пад brslen ’брызгліна’).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
check1 [tʃek] n.
1. праве́рка; кантро́ль
2. затры́мка; перашко́да
3. кле́тка (малюнак тканіны)
4. chess шах
5. AmE пту́шачка, га́лачка (знак праверкі)
6. AmE бага́жны квіто́к; ярлы́к; нумаро́к (у гардэробе); чэк
7. AmE раху́нак
♦
hold/keep smth. in check трыма́ць што-н. пад кантро́лем
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
close4 [kləʊs] adv.
1. блі́зка;
follow smb. close ісці́ за кім-н. па пя́тах
2. ко́ратка;
cut one’s hair close ко́ратка пастры́гчыся;
♦
close at hand блі́зка; пад руко́й, руко́й пада́ць;
close by по́бач;
close to каля́, ля;
close (up) on прыблі́зна, пры́кладна, ама́ль што
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)