абрэ́заць
1.
2.
3.
◊ а. кры́лы — (каму) обре́зать кры́лья (
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
абрэ́заць
1.
2.
3.
◊ а. кры́лы — (каму) обре́зать кры́лья (
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
злосць
◊ ды́хаць ~сцю — дыша́ть зло́бой;
з. бярэ́ — зло берёт;
ло́пнуць ад ~сці — ло́пнуть от зло́бы;
сагна́ць з. — сорва́ть зло;
на з. — (каму) на зло (
па ~сці — по зло́бе;
папа́ўся пад з. — попа́лся под горя́чую ру́ку;
кіпе́ць ад ~сці — кипе́ть от зло́бы;
як на з. — как на зло;
уве́сці ў з. — разозли́ть
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
заня́цца I
1. приступи́ть к заня́тиям, заня́ться;
2. (проявить внимание к
3.
заня́цца II
1. (начать светать) заня́ться;
2. заня́ться, загоре́ться;
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
кіда́цца
1. (бросать друг в друга) броса́ться, кида́ться;
2. броса́ться, устремля́ться;
3.
4. (нападать) броса́ться, кида́ться;
5. (прыгать, устремляться вниз) кида́ться, броса́ться;
6. (в сторону) броса́ться, шара́хаться;
2-6
7. (не дорожить кем-, чем-л.) броса́ться;
8. (кое-как жить) мы́каться; го́ре мы́кать;
◊ асо́ю ў во́чы к. — лезть в глаза́ осо́ю;
к. ў но́гі — па́дать (припада́ть) к нога́м;
к. на шы́ю — (каму) броса́ться на ше́ю (
к. сло́вамі — броса́ться слова́ми
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прыступі́цца
1. приступи́ться, подступи́ться; подойти́;
2. (да чаго) приступи́ть (к чему), взя́ться (за что), приня́ться (за что);
◊ не́льга п. — (да каго, чаго) нельзя́ приступи́ться (к
не ве́даць, з яко́га бо́ку п. — не знать, с како́й стороны́ приступи́ться
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
нос
прямо́й нос прамы́ нос;
вздёрнутый нос задзёрты (кірпа́ты) нос;
нос корабля́ нос карабля́;
◊
води́ть за́ нос вадзі́ць за нос;
заруби́ть на носу́ зарубі́ць на но́се;
показа́ть нос паказа́ць нос;
оста́ться с но́сом заста́цца (аста́цца) з но́сам;
пове́сить нос зве́сіць (спусці́ць) нос;
ткнуть (кого́-л.) но́сом (во что́-л.) ты́цнуць (каго́-не́будзь) но́сам (у што-не́будзь);
уткну́ться но́сом (во что́-л.) уткну́цца но́сам (уткну́ць нос) у што-не́будзь;
задира́ть нос задзіра́ць нос;
сова́ть нос (во что́-л.) утыка́ць нос (у што-не́будзь);
не ви́деть да́льше своего́ но́са не ба́чыць дале́й свайго́ но́са;
из-под са́мого но́са з-пад са́мага но́са;
пе́ред но́сом пе́рад но́сам;
на носу́ на но́се;
клева́ть но́сом клява́ць но́сам;
нос к но́су, но́сом к но́су нос у нос;
под но́сом пад но́сам;
не по́ носу (
натяну́ть, накле́ить, наста́вить, налепи́ть нос (
держа́ть нос по́ ветру трыма́ць нос па ве́тры;
с гу́лькин нос як кот напла́каў.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
после́довать
1. (за кем, за чем пойти) пайсці́ (сле́дам, усле́д); (поехать) пае́хаць (сле́дам, усле́д); (двинуться, тронуться) ру́шыць (сле́дам, усле́д); (направиться) накірава́цца (сле́дам, усле́д); (наступить) наста́ць (сле́дам, усле́д), надысці́ (сле́дам, усле́д);
он подня́лся и после́довал за ним ён уста́ў і пайшо́ў (сле́дам, усле́д) за ім;
го́сти после́довали за хозя́ином го́сці пайшлі́ (сле́дам, усле́д) за гаспадаро́м;
2. (поступить подобно
после́довать сове́ту паслу́хацца пара́ды;
он засмея́лся, и все после́довали ему́ ён засмяя́ўся, і ўсе засмяя́ліся (сле́дам, усле́д) за ім;
после́довать его́ приме́ру узя́ць пры́клад з яго́ (пераня́ць яго́ пры́клад);
3. (произойти после чего-л., явиться следствием) адбы́цца, вы́йсці; быць, з’яві́цца; (наступить) наста́ць, надысці́; (случиться) ста́цца;
за мо́лнией после́довал уда́р гро́ма усле́д за мала́нкай пачу́ўся ўдар гро́му;
за дождём после́довало похолода́ние (сле́дам, усле́д) за дажджо́м наста́ла (надышло́) пахалада́нне;
после́довало соотве́тствующее реше́ние вы́йшла (з’яві́лася) адпаве́днае рашэ́нне;
отве́та на телегра́мму не после́довало адка́зу на тэлегра́му не было́;
смерть после́довала от уда́ра смерць ста́лася ад уда́ру.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
глаз
◊
в глаза́ говори́ть (сказа́ть) у во́чы гавары́ць (сказа́ць);
глаза́ б (мои́) не виде́ли (кого, чего) во́чы мае́ не ба́чылі б (каго, чаго), во́чы (мае́) не глядзе́лі б (на каго, што);
глаза́ горя́т у кого (чьи) на (что) во́чы гара́ць у каго (чые) на (што);
глаза́ на лоб ле́зут во́чы на лоб ле́зуць (выла́зяць);
де́лать больши́е глаза́, смотре́ть больши́ми глаза́ми рабі́ць вялі́кія во́чы, глядзе́ць вялі́кімі вача́мі;
куда́ глаза́ глядя́т (идти́, брести́) куды́ во́чы глядзя́ць (ісці́, брысці́);
куда́ ни кинь гла́зом куды́ ні кінь во́кам;
лезть на (в) глаза́ (
на глаз на во́ка;
на глаза́ не пока́зываться (не попада́ться) на во́чы не пака́звацца (не папада́цца);
на глаза́х чьих (у кого, кого) на вача́х чыіх (у каго, каго);
ни в одно́м глазу́ (гла́зе) ні ў адны́м во́ку;
отвести́ глаза́ (
с глаз доло́й (уйти, убраться
с гла́зу на глаз з во́ка на во́ка, во́ка на во́ка, сам-на́сам;
смотре́ть (гляде́ть) во все глаза́ (в о́ба гла́за) глядзе́ць пі́льным во́кам;
хоть глаз вы́коли хоць во́ка вы́калі;
не спуска́ть глаз (с кого-л.) не зво́дзіць (не спуска́ць) вачэ́й (з каго-небудзь), мець на во́ку (каго-небудзь);
за глаза́ за во́чы;
бере́чь пу́ще гла́за берагчы́ як зрэ́нку во́ка;
дурно́й глаз пага́нае во́ка;
в глаза́х (чьих) у вача́х (чыіх);
на глаза́ (чьи) на во́чы (чые);
за глаза́ (достаточно, хватит) аж зана́дта;
невооружённым глазом про́стым (няўзбро́еным) во́кам;
просты́м глазом про́стым во́кам;
с пья́ных глаз з п’я́ных вачэ́й;
с каки́ми глаза́ми появи́ться (показа́ться) (куда) з які́мі вача́мі з’яві́цца (паяві́цца, паказа́цца) (куды);
глаза́ на мо́кром ме́сте (у кого) во́чы на мо́крым ме́сцы (у каго);
глаза́ слипа́ются во́чы зліпа́юцца;
глаз не каза́ть вачэ́й не пака́зваць;
глаз не пока́зывать вачэ́й не пака́зваць;
глазом не моргну́ть во́кам не (з) маргну́ць;
вски́нуть глаза́ (глазами) ускі́нуць (узня́ць) во́чы;
вы́плакать (все) глаза́ вы́плакаць (усе́) во́чы;
вы́смотреть глаза́ прагле́дзець во́чы;
зама́зать глаза (
закры́ть глаза́ (на что) заплю́шчыць во́чы (на што);
запусти́ть глаза́ (куда) усу́нуць нос (куды);
коло́ть глаза (
мозо́лить глаза́ (
откры́ть глаза (
прогляде́ть глаза́ прагле́дзець во́чы;
продра́ть глаза́ прадра́ць (пралупі́ць) во́чы;
пропла́кать (все) глаза́ прапла́каць (усе́) во́чы;
просмотре́ть глаза́ прагле́дзець во́чы;
пя́лить глаза́ лупі́ць во́чы;
есть глаза́ми е́сці вача́мі;
игра́ть глаза́ми падмо́ргваць;
изме́рить глаза́ми зме́раць вача́мі, акі́нуць во́кам;
иска́ть глаза́ми шука́ць вача́мі;
пожира́ть глаза́ми е́сці вача́мі;
стреля́ть глаза́ми страля́ць вача́мі;
бить в глаза́ біць у во́чы;
броса́ться в глаза́ кіда́цца ў во́чы;
вы́расти на глаза́х (чьих) вы́расці ў вача́х (чыіх);
гляде́ть сме́рти (опа́сности, ги́бели
лезть в глаза́ (на глаза́) ле́зці ў во́чы (на во́чы);
смотре́ть (гляде́ть) в глаза́ (
смотре́ть (гляде́ть) пря́мо (сме́ло) в глаза́ (чему) глядзе́ць пра́ма (сме́ла) у во́чы (чаму);
смотре́ть (гляде́ть) (на что чьими) глаза́ми глядзе́ць (на што чыімі) вача́мі;
ты́кать в глаза́ паро́ць во́чы;
в глаза́ не вида́ть (кого) у во́чы не ба́чыць (каго);
в глаза́х двои́т у вача́х дваі́цца;
в глаза́х двои́тся у вача́х дваі́цца;
в глаза́х ряби́т у вача́х страка́ціць;
в глаза́х темне́ет у вача́х цямне́е;
в глаза́х (перед глаза́ми) стоя́ть у вача́х (перад вача́мі) стая́ць;
за глаза́ (говорить, ругать, называть
из глаз (скры́ться, исче́знуть, пропа́сть
как бельмо́ на глазу́ як бяльмо́ на во́ку;
наско́лько хвата́ет глаз; куда́ достаёт глаз як во́кам скі́нуць (схапі́ць, ахапі́ць, акі́нуць, згле́дзець);
не в бровь, а (пря́мо) в глаз не ў брыво́, а ў во́ка;
не ве́рить свои́м глаза́м не ве́рыць сваі́м вача́м;
не знать, куда́ глаза́ деть не ве́даць, куды́ во́чы дзець;
не своди́ть глаз не зво́дзіць вачэ́й;
не успе́ть гла́зом моргну́ть (мигну́ть) не паспе́ць во́кам маргну́ць;
ни аза́ в глаза́ не знать (не понима́ть
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
поме́шанныйI
1.
2.
он поме́шан на му́зыке ён страшэ́нна (шалёна, да вар’я́цтва) захапі́ўся му́зыкай (палюбі́ў му́зыку), ён не по́мніць сябе́ (стра́ціў ро́зум) ад захапле́ння му́зыкай;
3.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
спина́
взвали́ть но́шу на́ спину узвалі́ць но́шу на пле́чы;
распрями́ть спи́ну вы́прастаць спі́ну (пле́чы);
◊
на со́бственной спине́ (испыта́ть, узна́ть что́-л.) на ўла́снай спі́не (зазна́ць што-не́будзь);
выезжа́ть на чье́й-л. спине́ выязджа́ць на чыёй-не́будзь спі́не;
гнуть спи́ну гнуць спі́ну;
за спино́й (у кого-л.) де́лать (что-л.) за пляча́мі (у каго-небудзь) рабі́ць (што-небудзь);
поверну́ться спино́й (к
показа́ть спи́ну паказа́ць спі́ну;
нож в спи́ну нож у спі́ну.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)