Спец. Размешчаны за межамі поля, нівы, якія апрацоўваюцца. Запольныя ўчасткі зямлі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
землекапа́лка, ‑і, ДМ ‑лцы; Рмн. ‑лак; ж.
Разм. Машына для капання зямлі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
зле́глы, ‑ая, ‑ае.
Які прыгнуўся да зямлі, палёг. Трава была злеглая і зблеклая.Чорны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ледавіко́вы, ‑ая, ‑ае.
Разм. Які мае адносіны да ледавіка. Ледавіковы перыяд у гісторыі Зямлі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
магнітагра́ма, ‑ы, ж.
Графічны запіс змен магнітнага поля Зямлі, які атрымліваецца пры дапамозе магнітографа.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
неўраджа́йны, ‑ая, ‑ае.
Тое, што і неўрадлівы. Зямлі мала, зямля неўраджайная, голы пясок.Колас.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
трыя́с, ‑у, м.
Спец. Першы з трох перыядаў мезазойскай эры ў геалагічнай гісторыі Зямлі.
[Ад. грэч. triás — тройца, траістасць.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
КАНФІГУРА́ЦЫІ ПЛАНЕ́Т,
пэўныя становішчы планет адносна Сонца і Зямлі. Характарызуюцца вуглом планета—Зямля—Сонца, які наз.элангацыяй. Становішча нябеснага цела пры элангацыі 0°наз.злучэннем, 180° — процістаяннем, 90° — квадратурай.
Для ніжніх планет, арбіты якіх знаходзяцца ўнутры арбіты Зямлі, адрозніваюць ніжняе і верхняе злучэнні, найб.зах. і ўсх. элангацыі. Для вызначэння найб. элангацыі праводзяць датычную да арбіты планеты, што праходзіць праз Зямлю. Планета, якая знаходзіцца у пункце дотыку, мае найб. элангацыю. Для верхніх планет, арбіты якіх знаходзяцца па-за арбітай Зямлі, адрозніваюць процістаянне, злучэнне, зах. і ўсх. квадратуры. Ніжняя планета знаходзіцца бліжэй за ўсё да Зямлі ў момант ніжняга злучэння і далей за ўсё у момант верхняга. Верхняя планета найб. набліжаецца да Зямлі у процістаянні і аддаляецца пры злучэнні. Аналагічна К.п. вызначаюцца канфігурацыі Месяца, малых планет, камет і інш. Месяцавыя канфігурацыі характарызуюцца фазамі Месяца.
А.А.Шымбалёў.
Канфігурацыя планет: 1 — злучэнне; 2 — процістаянне; 3. 4 — ніжняе і верхняе злучэнні; 5, 6 — усходняя і заходняя элангацыі; 7, 8 — усходняя і заходняя квадратуры.
