*Ахвары́цца ’?’, параўн. у Дуніна–Марцінкевіча: «Пад каньмі аж зямля стоніць // «Ахварысь, падзі!» — крычыць…» Няясна. Магчыма, сапсаванае пры рэдагаванні: ахварысь нагадвае польск. foryś (forytarz) < ням. Vorreiter (Брукнер, 126) ’фарэйтар’, якое магло б пры адаптацыі даць хворысь або хвары́сь (з пераносам націску) ’фарэйтар’; тады прыведзены вышэй сказ трэба было б чытаць: «Пад каньмі аж зямля стоніць // А хварысь «Падзі!» крычыць…» Параўн. укр. палес. хво́рищь ’служка, якога саджалі вярхом на каня ў запрэжанай чацвёрцы коней’ (Лысенка, СПГ).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Пыта́льнік ’знак прыпынку пры запытанні’ (Гарэц., Др.-Падб., ТСБМ). Наватвор пачатку XX ст., таксама ў форме пыта́ннік (Красней, Бел. лекс., 90); параўн. польск. pytajnik ’тс’ (з 1861 г. замест znak pytania, гл. Банькоўскі, 2, 971); пыта́льны: пытальны сказ, як і польск. pytajny: zdanie pytajne, штучна ўтвораныя прыметнікі ад пыта́ць (pytać); параўн., аднак, выяўленае ў Кітабе XVI–XVII ст. (т. зв. Кітаб Луцкевіча) слова пытальнік ’той, хто пытае’, што магло паслужыць узорам для ўтварэння лінгвістычнага тэрміна.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
маладзён обл.
1. прил., в знач. сказ. мо́лод;
2. сущ. юне́ц м.
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
маўчо́к в знач. сказ., разг. молчо́к;
пра гэ́та — м.! — об э́том — молчо́к!
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
недастатко́вы недоста́точный;
○ н. дзеясло́ў — грам. недоста́точный глаго́л;
н. сказ — грам. недоста́точное предложе́ние
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
непана́дна нареч., в знач. сказ. непова́дно;
каб н. было́ — что́бы непова́дно бы́ло
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пстрык межд., в знач. сказ., разг.
1. щёлк;
2. брык;
3. прыг
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
няве́тліва нареч.
1. нелюбе́зно, неприве́тливо, нераду́шно;
2. в знач. сказ. неве́жливо, неучти́во
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
хо́ду разг., в знач. сказ. наутёк;
а дзе́ці — х. — а де́ти — наутёк
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
склада́ны, -ая, -ае.
1. Які складаецца з некалькіх частак, разнастайны па складзе частак і сувязей паміж імі.
Складанае рэчыва.
С. сказ.
2. Цяжкі для разумення, ажыццяўлення і пад.
Складаная матэматычная задача.
Складанае становішча.
Складаная аперацыя.
3. Які спалучае ў сабе розныя, часта супярэчлівыя бакі, рысы (пра характар і пад.).
Складаныя пачуцці і думкі.
4. Які можна складваць дзякуючы рухомаму злучэнню частак.
С. нож.
Складанае крэсла.
|| наз. склада́насць, -і, ж. (да 2 і 3 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)