Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
сюды́нареч. сюда́;
◊ ні туды́ні с. — ни туда́ ни сюда́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
тпрумежд. тпру;
◊ ні тпру ні но — ни тпру ни ну
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ку-ка-рэ́-кумежд. кукаре́ку;
◊ ні бэ, ні мэ, ні к. — ни бе, ни ме, ни кукаре́ку
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ЁДЗІСТЫ ВАДАРО́Д,
неарганічнае злучэнне ёду з вадародам, НІ. Бясколерны ўдушлівы газ, дыміць у паветры, tкіп -35,36 °C, шчыльн. вадкага 2860 кг/м³ (-50,8 °C). Добра раствараецца ў вадзе, водны раствор НІ — ёдзіставадародная кіслата. Моцны аднаўляльнік. У прам-сці атрымліваюць узаемадзеяннем ёду і вадароду пры 500 °C у прысутнасці каталізатара. Выкарыстоўваюць у арган. сінтэзе і для атрымання ёдыдаў.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
МНЕМАНІ́ЧНЫ ВЕРШ,
вершаваны твор практычнага ці павучальнага характару. Форма М.в. аблягчае запамінанне пэўных правіл ці лічбаў. Такі верш пашыраны ў разнастайных жанрах дзіцячага фальклору (лічылкі, дражнілкі, заклікі, прагаворы):
Раз, два, тры, чатыры,
Мяне грамаце вучылі: Ні чытаць, ні пісаць,
Толькі ў паплясы гуляць.
У бел. паэзіі М.в. трапляецца рэдка, пераважна ў парадыйных творах.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
дзе́сяць, -і́, -ццю́, ліч.кольк.
Лік і колькасць 10.
Д. чалавек.
Д. гадоў.
◊
Ні ў пяць ні ў дзесяць (разм., неадабр.) — ні туды ні сюды; ні так ні гэтак.
|| парадк.дзяся́ты, -ая, -ае.
Дзясятыя гады мінулага стагоддзя.
Гэта справа дзясятая (перан.: няважная, другарадная; разм.).
◊
Пятае праз дзясятае (разм., жарт.) — непаслядоўна, пераскокваючы з аднаго на другое (расказваць, пераказваць).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
nor
[nɔr]
conj.
і не; такса́ма не; (а)ні́… (а)ні́
Not a boy nor a girl stirred — Ні хлапе́ц, ні дзяўчына не варухну́ліся
Neither hot nor cold — Ні го́рача, ні хо́ладна
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
во́дныII: у выразах кшталту ні ад во́днага, ні да во́днага, ні з во́днага, ні з во́дным, ні па во́дным, ні пра во́днае, ні пры во́дным ein(er), kein(er);
ні з во́днага до́ма ніхто́ не прыйшо́ў aus kéinem Haus war jémand erschíenen
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
ніI
1.частица, в разн. знач. ни;
на ву́ліцы ні душы́ — на у́лице ни души́;
ні адзі́н — ни оди́н;
што ні кажы́, а е́хаць давядзе́цца — что ни говори́, а е́хать придётся;
хто б там ні быў — кто бы там ни́ был;
ні кро́ку дале́й! — ни ша́гу да́льше!;
2.союз ни;
ні ён, ні яна́ не пры́йдуць — ни он, ни она́ не приду́т;
◊ ні-ні — ни-ни;
ні мур-му́р — ни гугу́;
ні з ме́сца — ни с ме́ста;
ні на ёту — ни на йо́ту
ніII (отделяемая часть отриц. мест.) ни;
ні пра што́ не было́ гаво́ркі — ни о чём не́ было разгово́ра;
ён ні на ко́га не ска́рдзіўся — он ни на кого́ не жа́ловался
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)