отсю́да нареч., в разн. знач. адгэ́туль, адсю́ль;
отсю́да недалеко́ до го́рода адгэ́туль (адсю́ль) недалёка да го́рада;
отсю́да мо́жно заключи́ть, что… адгэ́туль мо́жна зрабі́ць вы́вад, што…
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
дакаці́ць сов.
1. (катя, приблизить) докати́ть;
д. бо́чку да скле́па — докати́ть бо́чку до по́греба;
2. разг. (доехать) докати́ть;
д. да го́рада — докати́ть до го́рода
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
змы́чка ж.
1. прям., перен. смы́чка; смык м.;
з. труб — смы́чка (смык) труб;
2. перен. смы́чка;
з. го́рада з вёскай — смы́чка го́рода с дере́вней
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Fortes fortuna adjuvat (Terentius)
Храбрым лес дапамагае.
Храбрым судьба помогает.
бел. Думка п’е ваду, а адвага — мёд. Бог не без міласці, казак не без долі. Бог шэльму меціць.
рус. Где отвага, там и счастье. Смелому Бог помогает. Смелость города берёт. На смелого собака лает, а трусливого рвёт.
фр. A cœur vaillant rien d’impossible (Нет ничего невозможного для храброго сердца).
англ. Fortune helps the brave (Судьба помогает смелым).
нем. Dem Mutigen hilft Gott (Храброму помогает Бог).
Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)
«ПАСА́ДСКАЕ БУДАЎНІ́ЦТВА» сукупнасць землеўпарадкавальных, сац.-эканам. мерапрыемстваў урада Рас. дзяржавы ў гарадах з канца 15 да сярэдзіны 17 ст. Было накіравана супраць прыватнай феад. зямельнай уласнасці на пасадах і закладніцтва гандл.-рамеснага насельніцтва, на павелічэнне колькасці падаткаплацельшчыкаў шляхам вяртання ў дзярж. цягло вызваленых ад яго жыхароў прыватнаўласніцкіх, т.зв. «белых» слабод. Шэраг захадаў па «П.б.» зрабілі Іван III, Васіль III, Іван IV, Барыс Гадуноў, Міхаіл Фёдаравіч, канчаткова яго прынцыпы сфармуляваны пры Аляксею Міхайлавічу ў Саборным улажэнні 1649: усе прыватныя ўладанні на пасадах падлягалі бязвыплатнай канфіскацыі; да пасадаў прыпісваліся навакольныя землі для выпасу жывёлы і агародаў; усе «закладнікі» вярталіся ў пасадскую абшчыну, да якой далучаліся і жыхары канфіскаваных феад. уладанняў; занятак гандл.-рамесніцкай дзейнасцю абвяшчаўся манаполіяй пасадскіх людзей (як выключэнне гэты занятак дазваляўся таксама стральцамі частцы «служылых» казакоў); выхад з пасадскай абшчыны і пераходы з пасада ў пасад забараняліся. У 1649—52 да пасадаў далучана больш за 10 тыс. новых цяглых двароў. У выніку рэформы 1649 асн. маса гараджан апынулася ў складзе гандл.-рамеснага саслоўя асабіста свабодных, але па-прыгонніцку прымацаваных да месца жыхарства пасадскіх людзей.
Літ.:
Города феодальной России: Сб. ст. М., 1966.
т. 12, с. 159
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
адгэ́туль нареч., в разн. знач. отсю́да;
ён пае́хаў а. — он уе́хал отсю́да;
а. недалёка да го́рада — отсю́да недалеко́ до го́рода;
а. выніка́е, што... — отсю́да вытека́ет, что...
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
вы́езд м.
1. -ду (действие) вы́езд;
в. за мяжу́ — вы́езд за грани́цу;
2. -да (место) вы́езд;
усе́ вы́езды з го́рада ахо́ўваліся — все вы́езды из го́рода охраня́лись
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
карці́на ж., в разн. знач. карти́на;
вы́стаўка карці́н — вы́ставка карти́н;
к. абаро́ны го́рада — карти́на оборо́ны го́рода;
у кінатэа́тры ідзе́ но́вая к. — в кинотеа́тре идёт но́вая карти́на
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пло́шча ж., в разн. знач. пло́щадь;
цэнтра́льная п. го́рада — центра́льная пло́щадь го́рода;
п. пасе́ву — пло́щадь посе́ва;
жыла́я п. — жила́я пло́щадь;
п. геаметры́чнай фігу́ры — пло́щадь геометри́ческой фигу́ры
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
мелька́ть несов.
1. мільга́ць, мільгаце́ць; мітусі́цца;
мелька́ют очерта́ния го́рода мільга́юць абры́сы го́рада;
2. (прерывисто светить) блі́скаць; (мерцать) мігце́ць;
мелька́ют огоньки́ блі́скаюць (мігця́ць) аге́ньчыкі;
в глаза́х мелька́ет у вача́х мігці́ць;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)