Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ГАФТ (ад польск. haft вышываны ўзор, вышыўка),
1) ручная ці машынная вышыўка каштоўнымі матэрыяламі (шаўковымі, залатымі, сярэбранымі ніткамі, жэмчугам, каштоўнымі ці штучнымі камянямі, з 19 ст. — бісерам, мішурой і інш.) па шоўку, аксаміце, парчы і інш. тканінах. Існуюць разнастайныя тэхн. прыёмы гафту (гладзь, высокарэльефнае шыццё «па карце», «у прыкрэп» і інш.). Узор бывае плоскі, пукаты, ажурны, накладны. Вядомы са стараж. часоў у краінах Усходу, Стараж. Грэцыі, Стараж. Рыме, з сярэдневякоўя — па ўсёй Еўропе. На Беларусі з 15—16 ст. гафтам аздаблялі літургічныя тканіны, шляхецкае адзенне і інш. Пераважалі раслінныя матывы, стылістыка адпавядала агульнаеўрап. маст. кірункам. У нар. побыце гафтаваннем называлі розныя віды ажурных швоў.
2) Машынная вышыўка белай гладдзю па белай тканіне. У сучаснай маст. прам-сці плоскім машынным гафтаваннем пераважна расліннага характару аздабляюць пасцельную бялізну, жаночае адзенне, тасьму, тканіны і інш.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
МА́СЛАВА (Галі Сямёнаўна) (10.3.1904, г. Казань, Татарстан — 14.12.1991),
расійскі этнограф. Д-ргіст.н. (1963). Скончыла Маскоўскі ун-т (1924). Працавала ў Музеі Цэнтральнапрамысл. вобл., Музеі народаў СССР. У 1947—70 у Ін-це этнаграфіі АНСССР. Даследавала агульныя рысы і своеасаблівасць нар. адзення, арнаменту, вышыўкі беларусаў, рускіх і ўкраінцаў, абрадавыя функцыі нар. адзення ўсх.-слав. народаў, яго гісторыю, сац. сімволіку і эстэтыку. На матэрыялах адзення вывучала гіст.-культ. сувязі беларусаў з рускімі і ўкраінцамі, этнічныя працэсы ў СССР. Аўтар прац «Народнае адзенне рускіх, украінцаў і беларусаў у XIX — пачатку XX ст.» (1956), «Народнае адзенне ва ўсходне-славянскіх традыцыйных звычаях і абрадах XIX — пачатку XX ст.» (1984). Адзін з аўтараў працы «Сучасныя этнічныя працэсы ў СССР» (1975; Дзярж. прэмія СССР 1981).
Тв.:
Орнамент русской народной вышивки как историко-этнографический источник. М., 1978.
1. Зняць з каго‑н. адзенне. Мы раздзелі малога, урач агледзеў яго, аслухаў.Кулакоўскі.// Распрануць.
2.Разм. Аграбіць, зняўшы з каго‑н. адзенне. Ды сама [Хадора] амаль не ў споднім, Твар збялеў, што ў меле: — Ах, мой Савачка, мой родны, А мяне ж раздзелі!Гілевіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сві́таж.
1. (суправаджэнне) Gefólge n -s, -; Suite [´svi:tə] f -, -n;
2. (адзенне) (lánger) Báuernrock
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
закаса́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., што.
Загнуўшы, падняць вышэй (частку, край адзення). Закасаць рукавы.// Агаліць (рукі, ногі), загнуўшы адзенне ўверх.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
зашму́ляць, ‑яю, ‑яеш, ‑яе; зак., што.
1. Выцерці ад частага ўжытку, занасіць (звычайна адзенне). Зашмуляць штаны.
2. Сцерці, пацерці (скуру).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
перамо́клы, ‑ая, ‑ае.
Разм.
1. Які стаў зусім мокрым. Перамоклае адзенне.
2. Які страціў якія‑н. якасці ад доўгага мачэння.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сліню́чка, ‑і, ДМ ‑чцы, ж.
Разм.
1. Нагруднік у маленькіх дзяцей, які засцерагае адзенне ад забруджвання.
2. Слінявае дзіця.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
цвін, ‑у, м.
Гладкаафарбаваная паўшарсцяная ці баваўняная тканіна саржавага перапляцення, якая ідзе на сукенкі і верхняе адзенне. Паліто з цвіну.
[Ад англ. twine — кручаная нітка.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)