ни​I част.

1. ні; (при усиленном отрицании) ані́;

ни ша́гу да́льше! ні кро́ку дале́й!;

на у́лице ни души́ на ву́ліцы ні (ані́) душы́;

ни оди́н ні адзі́н (ніво́дзін);

ни одна́ ні адна́ (ніво́дная);

ни одно́ ні адно́ (ніво́днае);

2. (после мест. и местоименных наречий) ні;

что ни говори́, а е́хать придётся што ні кажы́, а е́хаць давядзе́цца;

◊

ни-ни́ ні-ні́, ані́, ані́-ні́;

ни гугу́ ні гугу́, ні мурму́р;

кто бы ни́ был хто б там ні быў;

како́й бы то ни́ было які́ б там ні быў;

как бы то ни́ было як бы там ні было́;

во что бы то ни ста́ло што б там ні было́;

ни в како́м (ни в ко́ем) слу́чае ні ў я́кім ра́зе;

ни за каки́е де́ньги! ні за што (на све́це)!, ні за які́я гро́шы!;

ни за что (на све́те)! ні за што (на све́це)!;

как ни на есть як бы ні было́;

како́й ни есть які́ б ні быў;

что ни на есть лу́чший са́мы ле́пшы, найле́пшы;

куда́ ни кинь, всё клин погов. куды́ ні кінь, усю́ды клін.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

чына́ра, ‑ы, ж.

Дрэва сямейства платанавых; усходні платан. Ах, якая пагода Для купання, загару! Ні расы на чынарах, Ні туману, ні хмары! Танк.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

жо́ўкнуць, -ну, -неш, -не; жоўк, -кла; -ні; незак.

Рабіцца жоўтым, жаўцець.

Жоўкнуць на асіне лісточкі.

|| зак. зжо́ўкнуць, -ну, -неш, -не; зжоўк, -кла; -ні і пажо́ўкнуць, 1 і 2 ас. не ўжыв., -не; пажо́ўк, -кла.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

засну́ць, -ну́, -не́ш, -не́; -нём, -няце́, -ну́ць; -ні́; зак.

Прыйсці ў стан сну.

Не з. ні на мінутку.

Прырода заснула зімовым сном.

З. навекі або вечным сном (перан.: памерці).

|| незак. засына́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

ме́рзнуць, -ну, -неш, -не; мёрз, ме́рзла; -ні; незак.

1. Рабіцца вельмі халодным, калець, дубянець.

2. (1 і 2 ас. звычайна не ўжыв.). Гінуць ад марозу, вымярзаць.

|| зак. зме́рзнуць, -ну, -неш, -не; змёрз, зме́рзла; -ні.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

успаро́цца, -пару́ся, -по́рашся, -по́рацца; -пары́ся; зак. (разм.).

1. на што. Тое, што і напароцца (у 1 знач.).

У. на патарчаку.

2. Рана ўстаць, прачнуцца.

Успароўся ні свет ні зара.

|| незак. успо́рвацца, -аюся, -аешся, -аецца.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

нейтраліза́цыя

(фр. neutralisation, ад лац. neutralis = які не належыць ні таму, ні другому)

1) аслабленне ўплыву каго-н., чаго-н. (напр. н. дзеянняў праціўніка);

2) учыненне каго-н., чаго-н. нейтральным (напр. н. дзяржавы).

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)

ни​III (отделяемая часть мест.) ні;

ни о чём не слыха́л ні аб чым (ні пра што) не чуў.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

зы́знуць, -ну, -неш, -не; зыз, -зла; -ні; незак. (разм.).

Ацякаць, набракаць.

Рукі зызнуць.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

адпачну́ць, -ну́, -не́ш, -не́; -нём, -няце́, -ну́ць; -ні́; зак.

Тое, што і адпачыць.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)