ЛІСТЭРЫЛЁЗ , лістэрыёз ,
вострае інфекцыйнае захворванне чалавека, млекакормячых жывёл і птушак з пашкоджаннем унутр. (у т. л. лімфоідных) органаў, ц. н. с. , вачэй, іншы раз плода ў жанчын (пры захворванні ў час цяжарнасці). Узбуджальнік — бактэрыя лістэрыя, якая захоўваецца ў глебе, сцёкавых водах, кармах, пыле. Заражэнне адбываецца пры кантакце з хворым (носьбітамі Л. бываюць і здаровыя людзі і жывёлы), праз ежу, аэрагенным і палавым шляхамі, пры цяжарнасці (праз плацэнту) і родах. Трансплацэнтарны Л. у нованароджаных працякае асабліва цяжка ў першыя 2—4 дні (сепсіс, задышка, сутаргі, іншы раз смерць); пры заражэнні ў час родаў хвароба выяўляецца пасля 7 дзён жыцця менінгітам, менінгаэнцэфалітам. Лячэнне тэрапеўтычнае.
А.А.Астапаў .
т. 9, с. 290
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
má nchmal adv а́ сам, раз -по́ раз, час ад ча́ су
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
вы́ гук , ‑у, м.
Гучны вокліч, выкрык. Прамова [Пятрэнкі] раз -пораз перарывалася дружным смехам у зале, выгукамі адабрэння. Краўчанка . Сабраліся мужчыны і пад выгукі «раз , два — узялі!» штурхалі машыну. Дуброўскі .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
нацалава́ ць , ‑лую, ‑луеш, ‑луе; зак. , каго .
Пацалаваць многа раз .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
пасу́ тачны , ‑ая, ‑ае.
Які адбываецца, праводзіцца раз у суткі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
перарэгістрава́ цца , ‑руюся, ‑руешся, ‑руецца; зак.
Зарэгістравацца нанава, яшчэ раз .
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
плява́ ць , плюю́ , плюе́ ш, плюе́ ; плюём, плюяце́ , плюю́ ць; плюй; незак.
1. Выкідваць з рота сліну.
П. на падлогу.
2. перан. , на каго-што-н. , паказваць пагардлівую абыякавасць (разм. ).
П. ён хацеў на ваша папярэджанне.
3. у знач. вык. Выражае абыякавыя або пагардлівыя адносіны да чаго-н. (разм. ).
Суседзі злуюцца, а мне п.!
|| зак. наплява́ ць , -люю́ , -люе́ ш, -люе́ ; -люём, -люяце́ , -люю́ ць; -лю́ й.
|| аднакр. плю́ нуць , -ну, -неш, -не; плюнь (да 1 і 2 знач. ).
П. няма куды (таксама перан. : вельмі цесна; разм. ).
◊
Раз плюнуцьразм. ) — нічога не значыць, вельмі лёгка зрабіць што-н.
Яму гэта раз п.
|| наз. плява́ нне , -я, н. знач. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
спра́ ўдзіць , -джу, -дзіш, -дзіць; -джаны; зак. , шторазм. ).
1. Ажыццявіць, здзейсніць; выканаць.
С. сваю мару.
2. Апраўдаць што-н. (звычайна пра надзеі і пад. ).
С. бацькоўскія надзеі і спадзяванні.
3. Правільна прадказаць што-н. (разм. ).
На гэты раз сіноптыкі спраўдзілі.
|| незак. спра́ ўджваць , -аю, -аеш, -ае.
|| наз. спра́ ўджванне , -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
астэрафо́ ра
(н.-лац. asterophora)
шапкавы базідыяльны грыб сям. радоўкавых, які развіваецца на сыраежках і млечніках, іншы раз на гнілых пнях, неядомы.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
continually
[kənˈtɪnjuəli]
adv.
1) заўсёды; ста́ ла; уве́ сь час; бесьперапы́ нна
2) раз -по́ раз; ве́ льмі ча́ ста
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)