белая - Пошук

уцёклы, ‑ая, ‑ае.

Абл. Які ўцёк, збег адкуль‑н., беглы. [Выхвалінскі:] «... У чацвер прыйдзе да вас жанчына, хустка на галаве белая, за спінаю кайстра, завуць яе Насця, а прозвішча Бойка і будзе яна быццам пытацца пра ўцёклую карову»... Краўчанка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

фрэнч, ‑а, м.

Прыталеная куртка ваеннага крою з чатырма накладнымі кішэнямі і хлясцікам ззаду. Шырокія плечы .. [начальніка] аблягаў фрэнч ахоўнага колеру, абцягнуты шырокім раменным поясам. Чарнышэвіч. На .. [Купалу] была белая сарочка, .. адкрыты суконны фрэнч з чатырма нашытымі зверху кішэнямі. Рамановіч.

[Ад уласн. імя.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Ля́хаўка бе́лая ’нівянік звычайны, Leucantheum DC. vulgare Lam’, (віц., Кіс.). З ⁺беляхаўка ’белы’ — пераклад лац. назвы, якая са ст.-грэч. λευκανθής ’белы, сівы’. Параўн. рус. алан., валаг. белюга, белюшка, укр. білоголовник ’тс’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

ве́жа Каланча (БРС).

□ нас. п. Белая Вежа ў раёне Белавежскай пушчы (ПНР).

Беларускія геаграфічныя назвы. Тапаграфія. Гідралогія. (І. Яшкін, 1971, правапіс да 2008 г.)

бе́ла-чырво́на-бе́лы

прыметнік, якасны

	адз.			мн.
	м.	ж.	н.	-
Н.	бе́ла-чырво́на-бе́лы	бе́ла-чырво́на-бе́лая	бе́ла-чырво́на-бе́лае	бе́ла-чырво́на-бе́лыя
Р.	бе́ла-чырво́на-бе́лага	бе́ла-чырво́на-бе́лай бе́ла-чырво́на-бе́лае	бе́ла-чырво́на-бе́лага	бе́ла-чырво́на-бе́лых
Д.	бе́ла-чырво́на-бе́ламу	бе́ла-чырво́на-бе́лай	бе́ла-чырво́на-бе́ламу	бе́ла-чырво́на-бе́лым
В.	бе́ла-чырво́на-бе́лы (неадуш.) бе́ла-чырво́на-бе́лага (адуш.)	бе́ла-чырво́на-бе́лую	бе́ла-чырво́на-бе́лае	бе́ла-чырво́на-бе́лыя (неадуш.) бе́ла-чырво́на-бе́лых (адуш.)
Т.	бе́ла-чырво́на-бе́лым	бе́ла-чырво́на-бе́лай бе́ла-чырво́на-бе́лаю	бе́ла-чырво́на-бе́лым	бе́ла-чырво́на-бе́лымі
М.	бе́ла-чырво́на-бе́лым	бе́ла-чырво́на-бе́лай	бе́ла-чырво́на-бе́лым	бе́ла-чырво́на-бе́лых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

бел-чырво́на-бе́лы

прыметнік, якасны

	адз.			мн.
	м.	ж.	н.	-
Н.	бел-чырво́на-бе́лы	бел-чырво́на-бе́лая	бел-чырво́на-бе́лае	бел-чырво́на-бе́лыя
Р.	бел-чырво́на-бе́лага	бел-чырво́на-бе́лай бел-чырво́на-бе́лае	бел-чырво́на-бе́лага	бел-чырво́на-бе́лых
Д.	бел-чырво́на-бе́ламу	бел-чырво́на-бе́лай	бел-чырво́на-бе́ламу	бел-чырво́на-бе́лым
В.	бел-чырво́на-бе́лы (неадуш.) бел-чырво́на-бе́лага (адуш.)	бел-чырво́на-бе́лую	бел-чырво́на-бе́лае	бел-чырво́на-бе́лыя (неадуш.) бел-чырво́на-бе́лых (адуш.)
Т.	бел-чырво́на-бе́лым	бел-чырво́на-бе́лай бел-чырво́на-бе́лаю	бел-чырво́на-бе́лым	бел-чырво́на-бе́лымі
М.	бел-чырво́на-бе́лым	бел-чырво́на-бе́лай	бел-чырво́на-бе́лым	бел-чырво́на-бе́лых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

сі́не-чырво́на-бе́лы

прыметнік, якасны

	адз.			мн.
	м.	ж.	н.	-
Н.	сі́не-чырво́на-бе́лы	сі́не-чырво́на-бе́лая	сі́не-чырво́на-бе́лае	сі́не-чырво́на-бе́лыя
Р.	сі́не-чырво́на-бе́лага	сі́не-чырво́на-бе́лай сі́не-чырво́на-бе́лае	сі́не-чырво́на-бе́лага	сі́не-чырво́на-бе́лых
Д.	сі́не-чырво́на-бе́ламу	сі́не-чырво́на-бе́лай	сі́не-чырво́на-бе́ламу	сі́не-чырво́на-бе́лым
В.	сі́не-чырво́на-бе́лы (неадуш.) сі́не-чырво́на-бе́лага (адуш.)	сі́не-чырво́на-бе́лую	сі́не-чырво́на-бе́лае	сі́не-чырво́на-бе́лыя (неадуш.) сі́не-чырво́на-бе́лых (адуш.)
Т.	сі́не-чырво́на-бе́лым	сі́не-чырво́на-бе́лай сі́не-чырво́на-бе́лаю	сі́не-чырво́на-бе́лым	сі́не-чырво́на-бе́лымі
М.	сі́не-чырво́на-бе́лым	сі́не-чырво́на-бе́лай	сі́не-чырво́на-бе́лым	сі́не-чырво́на-бе́лых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

чырво́на-сі́не-бе́лы

прыметнік, якасны

	адз.			мн.
	м.	ж.	н.	-
Н.	чырво́на-сі́не-бе́лы	чырво́на-сі́не-бе́лая	чырво́на-сі́не-бе́лае	чырво́на-сі́не-бе́лыя
Р.	чырво́на-сі́не-бе́лага	чырво́на-сі́не-бе́лай чырво́на-сі́не-бе́лае	чырво́на-сі́не-бе́лага	чырво́на-сі́не-бе́лых
Д.	чырво́на-сі́не-бе́ламу	чырво́на-сі́не-бе́лай	чырво́на-сі́не-бе́ламу	чырво́на-сі́не-бе́лым
В.	чырво́на-сі́не-бе́лы (неадуш.) чырво́на-сі́не-бе́лага (адуш.)	чырво́на-сі́не-бе́лую	чырво́на-сі́не-бе́лае	чырво́на-сі́не-бе́лыя (неадуш.) чырво́на-сі́не-бе́лых (адуш.)
Т.	чырво́на-сі́не-бе́лым	чырво́на-сі́не-бе́лай чырво́на-сі́не-бе́лаю	чырво́на-сі́не-бе́лым	чырво́на-сі́не-бе́лымі
М.	чырво́на-сі́не-бе́лым	чырво́на-сі́не-бе́лай	чырво́на-сі́не-бе́лым	чырво́на-сі́не-бе́лых

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

БУЛЬДО́ГІ (англ. bulldog ад bull бык + dog сабака),

пароды караткамордых сабак. Выкарыстоўваюцца як свойскія вартавыя сабакі (англ. бульдог) або дэкар. (франц. бульдог). Гадуюць сабакаводы-аматары ва ўсім свеце.

Англійскі бульдог выведзены ў Вялікабрытаніі. Тулава кароткае, з шырокімі грудзямі. Выш. ў карку каля 40 см, маса да 25 кг. Галава масіўная, шырокая, з вельмі кароткай, узнятай мордай і ніжняй сківіцай, якая выступае ўперад. Масць белая, тыгравая, плямістая. Французскі бульдог выведзены ў Францыі. Нагадвае англ. бульдога. Лічыцца, што продкам яго быў бульдог карлікавай формы. Мае моцную канстытуцыю. Выш. ў карку 30—35,5 см, маса да 14 кг. Масць тыгравая (дробныя палосы чорнай поўсці на бронзавым, рыжым або палевым фоне), белая, плямістая. Тып паводзін — тэмпераментны, адважны.

Да арт. **Бульдогі**: 1 — французскі; 2 — англійскі.

т. 3, с. 335

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

КО́БРЫ сапраўдныя

(Naja),

род змей сям. аспідавых. 14 відаў. Пашыраны ў Афрыцы, Паўд. і Сярэдняй Азіі. Найб. вядома К. індыйская, або змяя-акулярніца (N. naja), з светлым малюнкам накшталт акуляраў на шыі, капская (N. nivea), чорна-белая (N. melanoleuca) і інш. К. сярэднеазіяцкая (N. oxiana) занесена ў Чырв. кнігу МСАП.

Даўж. да 2 м, зрэдку да 2,5 м. Цела моцна выцягнутае, з доўгім хвастом і гладкай луской. Узбуджаныя К. прымаюць своеасаблівую позу: падымаюць пярэднюю ч. цела вертыкальна над зямлёй, трымаючы галаву гарызантальна, і расшыраюць дыскападобна шыю. Ядавітыя. Некат. віды здольны выпырскваць яд на адлегласць да 2 м, імкнучыся папасці праціўніку ў вочы. Кормяцца дробнымі пазваночнымі. Адкладваюць ад 8 да 45 яец.

**Кобры**: 1 — капская; 2 — чорна-белая.

т. 8, с. 368

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Verbum