НА́РВА (Narva),

горад у Эстоніі, на левым беразе р. Нарва, за 14 км ад яе ўпадзення ў Фінскі зал. 83 тыс. ж. (1991). Чыг. станцыя. Прам-сць: баваўняная, дрэваапр., маш.-буд. і металаапр., харч. і інш. 2 ГРЭС, ГЭС. Н. злучана мостам цераз р. Нарва з г. Івангорад (Расія). Гіст. музей. Замак (13—15 ст.), гар. ўмацаванні (14 ст.), ратуша (17 ст.).

У рускіх летапісах згадваецца з 1171 пад назвай Ругодивъ. У пач. 13 ст. вядома як в. Нарвія. У 1220—1346 належала Даніі, у 1346—58 — Лівонскаму ордэну. У Лівонскую вайну 1558—83 заваявана войскамі Івана Грознага (1558), апорны пункт Расіі на Балтыйскім м. У 1581 захоплена Швецыяй. У Паўночную вайну 1700—21 каля Н. шведы разграмілі рус. войскі. У 1704 Пётр I узяў горад штурмам і далучыў да Расіі. Да 1722 пав. (пазней заштатны) горад Пецярбургскай губ. У сярэдзіне 19 ст. буйны цэнтр тэкст. прам-сці. У 1857 тут засн. Крэнгольмская мануфактура. У 1918 Н. ўвайшла ў Эстляндскую працоўную камуну. У 1919—40 і з 1991 у Эстонскай Рэспубліцы, у 1940—91 у Эст. ССР. У 2-ю сусв. вайну акупіравана ням.-фаш. войскамі (1941—44).

т. 11, с. 152

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

заве́швацца 1, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да завесіцца.

2. Зал. да завешваць ​1.

заве́швацца 2, ‑аецца; незак.

Зал. да завешваць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

зака́заны 1, ‑ая, ‑ае.

Дзеепрым. зал. пр. ад заказаць ​1 (у 1 знач.).

зака́заны 2, ‑ая, ‑ае.

Дзеепрым. зал. пр. ад заказаць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

вырыва́цца 1, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да вырвацца.

2. Зал. да вырываць ​1.

вырыва́цца 2, ‑аецца; незак.

Зал. да вырываць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

абко́лвацца 1, ‑аецца; незак.

Зал. да абколваць ​1.

абко́лвацца 2, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да абкалоцца.

2. Зал. да абколваць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

перапраўля́цца 1, ‑яецца; незак.

Зал. да перапраўляць ​1.

перапраўля́цца 2, ‑яюся, ‑яешся, ‑яецца; незак.

1. Незак. да пераправіцца.

2. Зал. да перапраўляць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

падко́лвацца 1, ‑аецца; незак.

Незак. да падкалоцца.

падко́лвацца 2, ‑аецца; незак.

Зал. да падколваць ​1.

падко́лвацца 3, ‑аецца; незак.

Зал. да падколваць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

пако́латы 1, ‑ая, ‑ае.

Дзеепрым. зал. пр. ад пакалоць ​1.

пако́латы 2, ‑ая, ‑ае.

Дзеепрым. зал. пр. ад накалоць ​2 (у 1 знач.).

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

накі́двацца 1, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да накінуцца.

2. Зал. да накідваць ​1.

накі́двацца 2, ‑аецца; незак.

Зал. да накідваць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

перахо́ўвацца 1, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.

1. Незак. да перахавацца.

2. Зал. да перахоўваць ​1.

перахо́ўвацца 2, ‑аецца; незак.

Зал. да перахоўваць ​2.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)