Verbum

анлайнавы слоўнік

полураскры́тый

1. (о двери, окне и т. п.) напаўрасчы́нены, паўрасчы́нены; (почти раскрытый) ама́ль расчы́нены;

2. (полуобнажённый) напаўраскры́ты, паўраскры́ты; (почти обнажённый) ама́ль раскры́ты;

3. (о рте) напаўразя́ўлены, паўразя́ўлены;

4. (о глазах) напаўрасплю́шчаны, паўрасплю́шчаны; (почти открытый) ама́ль расплю́шчаны.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Даба́вак, дакладней, у дабавак: «І так ні пайшоў, а тут у дабавак ішчэ сын захварэў» (Сцяц.). Відаць, запазычанне з рус. вдоба́вок ’тс’. Параўн. відавочныя русізмы ў зэльвенскіх гаворках (прыклады з слоўніка Сцяц.): пасьці́ ’амаль’ (< почти), панара́віць, дзе́йсцвіе.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

полубольно́й

1. прил. напаўхво́ры; (почти больной) хварава́ты, ама́ль хво́ры;

2. сущ. напаўхво́ры, -рага м.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Пачкі́ ’амаль’ (в.-дзв., доўг., брасл., Сл. ПЗБ; дрыс., Хрэст. дыял.). З рус. почти ’тс’ (Сл. ПЗБ, 3, 472). Мена г’Ж’ адбылася ў сувязі з тым, што ў субстратных балтыйскіх гаворках, як, напрыклад, у сучаснай літоўскай мове, /’, ď выступалі толькі як алафоны фанем [t], [d], абыякавых да палаталізацыі, таму і замяняліся найбольш блізкімі паводле месца ўтварэння (k, g), параўн. гірса — дзірса.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

НІКУ́ЛІН (Юрый Уладзіміравіч) (18.12.1921, г. Дзямідаў Смаленскай вобл., Расія — 21.8.1997),

расійскі артыст цырка і кіно. Нар. арт. СССР (1973). Герой Сац. Працы (1990). Скончыў Студыю размоўных жанраў і клаунады пры Маскоўскім цырку (1950) і працаваў у гэтым цырку як клоун-дывановы пад кіраўніцтвам Карандаша, з 1951 у дуэце з М.Шуйдзіным. З 1983 маст. кіраўнік, дырэктар Маскоўскага цырка на Цвятным бульвары. У масцы клоуна прадстаўляў флегматычнага, знешне праставатага, але хітрага чалавека. З гэтай маскай у вобразе Балбеса зняўся ў эксцэнтрычных кінакамедыях «Пёс Барбос і незвычайны крос» (1961), «Самагоншчыкі» (1962), «Аперацыя «Ы» і іншыя прыгоды Шурыка» (1965), «Каўказская палонніца» (1967). У фільмах «Калі дрэвы былі вялікімі» (1962), «Ка мне, Мухтар!» (1965) праявіліся драм. дараванне артыста, уменне раскрыць у ролі складаную гаму псіхал. станаў. Прастатой і стрыманасцю манеры вылучаюцца ролі ў фільмах «Дваццаць дзён без вайны» (1977), «Пудзіла» (1984), лірычнай і чалавечай непасрэднасцю — знешне камедыйна-гратэскныя ролі ў фільмах «Брыльянтавая рука» (1969), «Старыя-разбойнікі» (1972). Зняўся таксама ў фільмах «Андрэй Рублёў» (1971), «Яны змагаліся за Радзіму» (1975), «Цырк для маіх унукаў» (1990). Дзярж. прэмія Расіі 1970.

Тв.:

Почти серьезно... М., 1994.

Літ.:

Дунина С. Ю.Никулин. М., 1982.

Т.В.Пешына.

т. 11, с. 346

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

одноча́сье (в одночасье) прост.

1. (очень быстро, сразу) рапто́ўна, адра́зу;

2. (почти одновременно) ама́ль адначасо́ва; у той жа час.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

бада́й

1. частица чтоб, что́бы;

б. ты прапа́ў! — чтоб ты пропа́л!;

2. вводн. сл. пожа́луй, на́до полага́ть;

б. (што), бу́дзе дождж — пожа́луй, бу́дет дождь;

3. нареч., прост. почти́; почита́й;

б. адно́лькавыя кні́гі — почти́ одина́ковые кни́ги;

б. ужо́ ты́дзень прайшо́ў, як ён прые́хаў — почита́й уж неде́ля прошла́, как он прие́хал

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Nihil lucratur, ausus cui nil famulatur

Нічога не выйграе той, хто не рызыкуе.

Ничего не выигрывает тот, кто не рискует.

бел. Хто не рызыкуе, той не мае.

рус. Кто не рискует, тот не выигрывает. Риск ‒ благородное дело. Кто больше рискует, тот реже тоскует.

фр. Qui ne risque ne gagne (Кто не рискует, не выигрывает).

англ. Nothing risk, nothing win/Nothing venture, nothing have (Ничем не рискуя, ничего не выиграешь).

нем. Frisch gewagt ist halb gewonnen (Кто рискует, тот почти победил).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

ахо́пліваць несов.

1. (заключать в свои границы) охва́тывать, обнима́ть;

збо́рнік ~вае ама́ль усё напі́санае пісьме́ннікам — сбо́рник охва́тывает почти́ всё напи́санное писа́телем;

2. (понимать) постига́ть, обнима́ть;

а. ро́зумам — постига́ть (обнима́ть) умо́м

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

почита́й нареч., обл.

1. лічы́; (почти) ама́ль (што);

почита́й что год прошёл ама́ль (лічы́) што год прайшо́ў;

2. (пожалуй) бада́й; (вероятно) напэ́ўна;

он, почита́й, здесь и не быва́л ён, бада́й (напэ́ўна), тут і не быва́ў.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)