ВІ́ЦЕБСКАЯ МАРЫІ́НСКАЯ ЖАНО́ЧАЯ ГІМНА́ЗІЯ.
Існавала ў Віцебску ў 1870—1917. Засн. на базе Марыінскай жаночай школы (з 1863). Утрымлівалася на сродкі грамадскіх арг-цый, органаў гар. самакіравання і дабрачынныя ахвяраванні. Прымалі пераважна дачок дваран, чыноўнікаў, святароў (у 1900 было 413 навучэнак). Тэрмін навучання 7 гадоў. Выкладаліся Закон Божы, рус. мова і славеснасць, гісторыя, геаграфія, матэматыка, фізіка, франц. і ням. мовы, дамаводства, чыстапісанне, рукадзелле, маляванне, спевы, танцы. Выпускніцы не мелі права на паступленне ва ун-т з-за скарочанага аб’ёму выкладання ў гімназіі дакладных і прыродазнаўчых навук. Той, хто жадаў, мог скончыць дадатковы 8-ы (педагагічны) клас (выкладалася педагогіка, методыка навучання ў пач. класах, праводзілася пед. практыка ў пач. школах) і атрымаць атэстат настаўніцы пач. класаў. Штогод гімназія выпускала 80 чал. За гады існавання падрыхтавана каля 3 тыс. вучаніц, у т. л. 1 тыс. настаўніц.
С.В.Сяліцкі.
т. 4, с. 222
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
жано́чы, -ая, -ае.
1. гл. жанчына.
2. Уласцівы жанчыне, такі, як у жанчыны.
Жаночая ласка.
Ж. характар.
3. Характэрны для асобін жаночага полу.
Жаночая палавая клетка.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ку́кла
‘жаночая прычоска’
назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне
|
адз. |
| Н. |
ку́кла |
| Р. |
ку́клы |
| Д. |
ку́кле |
| В. |
ку́клу |
| Т. |
ку́клай
ку́клаю |
| М. |
ку́кле |
Крыніцы:
krapivabr2012,
nazounik2008,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
та́льма, -ы, мн. -ы, тальм і -аў, ж. (уст.).
Жаночая доўгая накідка без рукавоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
рыдыкю́ль, -я, мн. -і, -яў, м. (уст.).
Ручная жаночая сумачка.
|| прым. рыдыкю́льны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ку́кла, -ы, мн. -ы, -аў, ж.
Жаночая прычоска: сабраныя ў касу і закручаныя ззаду валасы.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
блу́зка, -і, ДМ -зцы, мн. -і, -зак, ж.
Жаночая кофтачка з лёгкай тканіны.
Батыставая б.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
цыру́льня, -і, мн. -і, -яў, ж.
Спецыяльная ўстанова, дзе стрыгуць, голяць, прычэсваюць і пад.
Жаночая ц.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
душагрэ́йка, -і, ДМ -рэ́йцы, мн. -і, -рэ́ек, ж. (разм.).
Цёплая жаночая кофта без рукавоў.
Аксамітавая д.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
яе́чнік, -а, мн. -і, -аў, м.
Парная жаночая палавая залоза, у якой утвараюцца і спеюць палавыя клеткі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)