зва́рка, ‑і, ДМ ‑рцы, ж.

Злучэнне металічных (радзей пластмасавых, шкляных, керамічных) частак шляхам сплаўлівання або пластычнага дэфармавання іх сутыкальных паверхняў. Дугавая зварка. Тэрмітная зварка. Газавая зварка. Аўтагенная зварка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

капіля́рна-дугавы́

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. капіля́рна-дугавы́ капіля́рна-дугава́я капіля́рна-дугаво́е капіля́рна-дугавы́я
Р. капіля́рна-дугаво́га капіля́рна-дугаво́й
капіля́рна-дугаво́е		 капіля́рна-дугаво́га капіля́рна-дугавы́х
Д. капіля́рна-дугаво́му капіля́рна-дугаво́й капіля́рна-дугаво́му капіля́рна-дугавы́м
В. капіля́рна-дугавы́ (неадуш.)
капіля́рна-дугаво́га (адуш.)		 капіля́рна-дугаву́ю капіля́рна-дугаво́е капіля́рна-дугавы́я (неадуш.)
капіля́рна-дугавы́х (адуш.)
Т. капіля́рна-дугавы́м капіля́рна-дугаво́й
капіля́рна-дугаво́ю		 капіля́рна-дугавы́м капіля́рна-дугавы́мі
М. капіля́рна-дугавы́м капіля́рна-дугаво́й капіля́рна-дугавы́м капіля́рна-дугавы́х

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

паве́трана-дугавы́

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. паве́трана-дугавы́ паве́трана-дугава́я паве́трана-дугаво́е паве́трана-дугавы́я
Р. паве́трана-дугаво́га паве́трана-дугаво́й
паве́трана-дугаво́е		 паве́трана-дугаво́га паве́трана-дугавы́х
Д. паве́трана-дугаво́му паве́трана-дугаво́й паве́трана-дугаво́му паве́трана-дугавы́м
В. паве́трана-дугавы́ (неадуш.)
паве́трана-дугаво́га (адуш.)		 паве́трана-дугаву́ю паве́трана-дугаво́е паве́трана-дугавы́я (неадуш.)
паве́трана-дугавы́х (адуш.)
Т. паве́трана-дугавы́м паве́трана-дугаво́й
паве́трана-дугаво́ю		 паве́трана-дугавы́м паве́трана-дугавы́мі
М. паве́трана-дугавы́м паве́трана-дугаво́й паве́трана-дугавы́м паве́трана-дугавы́х

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

пла́зменна-дугавы́

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. пла́зменна-дугавы́ пла́зменна-дугава́я пла́зменна-дугаво́е пла́зменна-дугавы́я
Р. пла́зменна-дугаво́га пла́зменна-дугаво́й
пла́зменна-дугаво́е		 пла́зменна-дугаво́га пла́зменна-дугавы́х
Д. пла́зменна-дугаво́му пла́зменна-дугаво́й пла́зменна-дугаво́му пла́зменна-дугавы́м
В. пла́зменна-дугавы́ (неадуш.)
пла́зменна-дугаво́га (адуш.)		 пла́зменна-дугаву́ю пла́зменна-дугаво́е пла́зменна-дугавы́я (неадуш.)
пла́зменна-дугавы́х (адуш.)
Т. пла́зменна-дугавы́м пла́зменна-дугаво́й
пла́зменна-дугаво́ю		 пла́зменна-дугавы́м пла́зменна-дугавы́мі
М. пла́зменна-дугавы́м пла́зменна-дугаво́й пла́зменна-дугавы́м пла́зменна-дугавы́х

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

юпі́тэр, ‑а, м.

1. Магутная электрычная дугавая лямпа, якая выкарыстоўваецца ў кінатэхніцы для штучнага або камбінаванага дсвятлення пры кіназдымках.

2. (з вялікай літары). Пятая па адлегласці ад Сонца, самая вялікая планета сонечнай сістэмы.

3. (з вялікай літары). У старажытнай рымскай міфалогіі — вярхоўны бог.

[Ад лац. Jupiter.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

arc

[ɑ:rk]

1.

n.

дуга́ f.

2.

adj.

дугавы́

arc lamp — дугава́я ля́мпа

3.

v.

ру́хацца дуго́ю

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

ду́плекс-працэ́с

(ад дуплекс + працэс)

вытворчасць сталі паслядоўна ў двух сталеплавільных агрэгатах (напр. канвертар—дугавая печ), што дазваляе больш эфектыўна выкарыстоўваць магчымасці кожнага з іх.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

зва́рка ж. сва́рка;

○ га́завая з. — га́зовая сва́рка;

дугава́я з. — дугова́я сва́рка;

тэрмі́тная з. — терми́тная сва́рка;

аўтаге́нная з. — автоге́нная сва́рка;

пла́зменная з. — пла́зменная сва́рка

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ЛЕГЕ́НДА ў нумізматыцы, ба́ністыцы, сфрагістыцы,

надпіс на аб’екце даследавання. Па форме напісання бывае гарызантальная (радковая), дугавая (кругавая, паўкругавая), вертыкальная; па месцы размяшчэння ў полі манеты — прыгуртавая (змешчана ўздоўж краю кружка), бакавая (размешчана па баках выявы), нізавая (знаходзіцца на абрэзе манеты). Паводле тэхнікі выканання адрозніваюць Л. рэльефныя, контррэльефныя і камбінаваныя, а таксама суцэльныя і разарваныя, калі разрыў зроблены іншым надпісам, знакам пасярэдзіне або паміж пачаткам і канцом Л Не з’яўляюцца Л. асобныя лічбы, літары і словы, што не маюць адносін да сюжэта відарыса.

І.І.Сінчук.

т. 9, с. 182

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ЛЯ́МПА (франц. lampe ад грэч. lampo свячу, асвятляю),

асвятляльная або награвальная прылада. Асвятляльныя Л. даюць святло ад адкрытага полымя (пры спальванні газы, масла, спірту, ацэтылену), ад напаленых эл. дугой электродаў (дугавая лямпа) і эл. токам спіралі (лямпа напальвання), ад свячэння газаў або люмінафораў пры эл. разрадзе (люмінесцэнтная лямпа, інш. газаразрадныя крыніцы святла). Да награвальных Л. адносяцца падагравальная і паяльная лямпа, у якіх крыніцай цяпла з’яўляецца полымнае гарэнне. Выкарыстоўвалася таксама цеплаэлектрагенератарная Л. — звычайная асвятляльная газавая Л. з тэрмабатарэяй, што генерыравала ток. Л. наз. таксама шэраг электронна-вакуумных прылад (гл. Электронная лямпа).

т. 9, с. 423

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)