вы́бай, ‑баю, м.
Калдобіна, яма, якая ўтварылася на дарозе ад язды.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
лю́лі-лю́лі межд., дет. бай-ба́й, ба́ю-ба́й
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ба́йскі, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да бая 1, належыць баю 1. Байскія землі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ба́яць
дзеяслоў, пераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|---|
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
ба́ю |
ба́ем |
| 2-я ас. |
ба́еш |
ба́еце |
| 3-я ас. |
ба́е |
ба́юць |
| Прошлы час |
|---|
| м. |
ба́яў |
ба́ялі |
| ж. |
ба́яла |
| н. |
ба́яла |
| Загадны лад |
|---|
| 2-я ас. |
ба́й |
ба́йце |
| Дзеепрыслоўе |
|---|
| цяп. час |
ба́ючы |
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
бясстра́шны, ‑ая, ‑ае.
Які не ведае страху; адважны, смелы. Камандзір — то бясстрашны ў баю Чалавек, Камандзір — не палохаецца Небяспек. Куляшоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
гро́зьба ж. устраше́ние ср., угро́за;
◊ ні про́сьбаю, ні ~баю — погов. ни про́сьбой, ни угро́зой
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
выбо́ина ж. (углубление) выбо́іна, -ны ж.; (на дороге — ещё) вы́бай, -баю м., калдо́біна, -ны ж.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прыгляну́цца, ‑глянуся, ‑глянешся, ‑глянецца; зак.
Разм. Выклікаць чыю‑н. увагу, сімпатыю; спадабацца. Прыглянулася Алія старому баю. Даніленка. А калі парою, Здарыцца часіна, Прыглянуцца нашы Хлопец ці дзяўчына, — Рады мы заўсёды З вамі нарадніцца. Русак. Вось гэтыя месцы і прыглянуліся працавітым мірным бабрам — вакол цішыня і спакой, шмат вады і корму. Самусенка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
важа́к, ‑а, м.
1. Высок. Кіраўнік, арганізатар. Камуністы наперадзе ўсюды, заўсёды — На франтах будаўніцтва, у баю, у змаганні; На ўсім свеце яны — сцяганосцы свабоды, Важакі пераможных народных паўстанняў. Танк. Юнакі і дзяўчаты аднадушна прызналі.. [Сашу] сваім важаком. Новікаў.
2. Павадыр статка, чарады. Алені хрыпелі і рваліся з пастронкаў, жалобна роў іх смяртэльна паранены важак. Шамякін.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
му́жны, ‑ая, ‑ае.
Які вызначаецца мужнасцю. Арлы маладыя, Я вас пазнаю, бясстрашных і мужных У грозным баю. Колас. Няхай грыміць па белым свеце слава Пра шчасце мірнае, пра Новы год, Пра родную савецкую дзяржаву, Пра мужны і нязломны наш народ. Астрэйка. // Які выражае мужнасць, сілу. Мужны твар. □ Простыя, задушэўныя і шчырыя радкі, поўныя смутку і жальбы, змяніліся мужнымі і гнеўнымі словамі, у якіх бурліла нянавісць да прыгнятальнікаў. С. Александровіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)