пераспрача́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., каго.
Перамагчы ў спрэчках. У Яся была на дзіва добрая памяць, — столькі розных вестак і фактаў ён помніў, і гаварыў ён з такім натхненнем, што ніхто не мог пераспрачаць яго. Мележ.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
tenacious [təˈneɪʃəs] adj.
1. fml вя́зкі, лі́пкі, кле́йкі;
tenacious clay кле́йкая глі́на
2. упа́рты, насто́йлівы;
tenacious courage непахі́сная му́жнасць
3. учэ́пісты;
a tenacious memory трыва́лая па́мяць
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
кэш
(англ. cache)
памяць ЭВМ, прызначаная для захоўвання прамежкавых вынікаў, а таксама часта ўжывальных дадзеных і каманд.
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
дэкламава́ць, ‑мую, ‑муеш, ‑муе; незак., што і без дап.
Выразна чытаць на памяць мастацкія творы. Дэкламаваць вершы. □ Некалькі хвілін Сцяпан Сямёнавіч уважліва прыглядаўся да вучняў, потым падышоў да акна і ціха, але надзвычай выразна пачаў дэкламаваць. Шыловіч.
[Ад лац. declamare.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
хмуры́на, ‑ы, ж.
Разм. Тое, што і хмара. Як хмурыны ў дзень асенні, Думкі-словы гоніць памяць: — Ой, трыпутнічак, Трыпутнік!.. Зелле-зеллейка жывое... Трус. Хмурына, поўнячыся сілай, Уперад рушыла тады, Дзесь угары перакуліла Збанкі, паўнюткія вады. Калачынскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
практыкава́ць, -ку́ю, -ку́еш, -ку́е; -ку́й; -кава́ны; незак.
1. што. Прымяняць на практыцы (кніжн.).
П. новую форму работы.
2. Праходзіць практыку (у 3 знач.).
Студэнты практыкуюць у клініцы.
3. каго-што. Пастаяннай работай прывіваць якія-н. навыкі, прывучаць рабіць што-н.
П. сваю памяць.
4. Мець практыку (у 5 знач.; уст.).
У Полацку практыкуюць мінскія ўрачы.
|| наз. практыкава́нне, -я, н. (да 3 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
wryć się
зак. укапацца;
wryć się w pamięć — запасці ў памяць
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
nauczyć się
зак. навучыцца;
nauczyć się na pamięć — вывучыць на памяць
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
курга́н
(цюрк. kurhan)
1) высокі старадаўні магільны насып (напр. скіфскі к.);
2) земляны насып у памяць якой-н. падзеі, даты, асобы (напр. к. Міцкевіча).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
То́ўбаліць ’укладаць у памяць, убіваць у галаву’ (ТС). Відаць, варыянт дзеяслова з аглушэннем пачатковага зычнага, параўн. доўба́ніць экспр. ’гаварыць’ (ТС), лаянкавае до́ўбало дурно́е ’тупы чалавек’ (драг., Лучыц-Федарэц, вусн. паведамл.), утворанае паводле тыпу ду́рбало ад ду́рбаць ’дзяўбці ў галаву, настойліва тлумачыўшы’, параўн. літ. dur̃binti ’выдоўбліваць дупло’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)