preoccupied [priˈɒkjupaɪd] adj. (with) заклапо́чаны; захо́плены (чым-н.);
She was too preoccupied with her own problems to notice anything around. Яна была так заклапочана сваімі ўласнымі праблемамі, што не заўважала нічога вакол.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
даI
1. утвердительная част. так, ага́, але́;
все здесь? — Да усе́ тут? — Так (ага́, але́);
2. вопросительная част. так; (правда) пра́ўда; (неужели) няўжо́; (разве) хі́ба́; (что) га, што;
всё обошло́сь благополу́чно, да? усё абышло́ся до́бра, так?;
вы слы́шали? Петро́в прие́хал! — Да? А я и не знал вы чу́лі? Пятро́ў прые́хаў — Пра́ўда? (няўжо́, хі́ба́)? А я і не ве́даў;
граждани́н Ивано́в! — Да? грамадзя́нін Івано́ў! — Га (што)?;
3. усилительная част. (пусть) няха́й, хай;
да здра́вствует Пе́рвое ма́я! няха́й (хай) жыве́ Пе́ршага ма́я!;
4. вводн. сл. так; (действительно) сапраўды́; (при воспоминании) ага́; (кстати) дарэ́чы;
да, хоро́шее тепе́рь вре́мя так (сапраўды́), до́бры цяпе́р час;
да, ещё одна́ но́вость ага́, яшчэ́ адна́ навіна́;
да, ты был там? дарэ́чы, ты быў там?
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
чаму́ I нареч. почему́, отчего́, чего́, заче́м;
ч. ты так до́ўга быў у ле́се? — почему́ (отчего́, заче́м, чего́) ты так до́лго был в лесу́?;
ч. ён не прыйшо́ў? — почему́ (отчего́) он не пришёл?;
я не ве́даю, ч. ён не прыйшо́ў — я не зна́ю, отчего́ (почему́) он не пришёл;
◊ ч. не! — как бы не так!; ещё бы!;
вось ч. — вот почему́; так вот почему́
чаму́ II мест., в дат. п. чему́; см. што I 1
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прагрэ́сія
(лац. progressio = рух наперад)
рад лікаў, якія паслядоўна павялічваюцца або памяншаюцца так, што розніца або адносіны паміж суседнімі лікамі з’яўляюцца велічынёй пастаяннай (напр. арыфметычная п., геаметрычная п.).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
ратакса́ны
(ад лац. rota = кола + axis = вось)
хімічныя злучэнні з цыклічнай і пранізваючай яе лінейнай малекул, звязаных так, што аб’ёмныя радыкалы на канцах лінейных малекул перашкаджаюць раз’яднанню сістэмы.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
бура́ты, -аў, адз. бура́т, -а, М -ра́це, м.
Народ, які складае карэннае насельніцтва Рэспублікі Бурація, што ўваходзіць у склад Расійскай Федэрацыі.
|| ж. бура́тка, -і, ДМ -тцы, мн. -і, -так.
|| прым. бура́цкі, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
каду́к, -а́, мн. -і́, -о́ў, м. (разм.).
Чорт, д’ябал.
◊
Кадук з ім (з ёй) (разм.) — хай сабе будзе і так.
Кадук яго (цябе, яе, вас, іх) ведае (разм.) — нічога невядома пра каго-, што-н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
сапраўды́, прысл.
1. Ужыв. для падкрэслівання праўдзівасці таго, што адбываецца на самай справе.
Я с. адчуваю сябе не вельмі.
2. у знач. пабочн. сл. Так, на самай справе.
С., чаму б не паглядзець фільм?
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
запіса́цца сов.
1. в разн. знач. записа́ться;
з. на прыём — записа́ться на приём;
з. ў калга́с — записа́ться в колхо́з;
я так ~са́ўся, што не заўва́жыў, як прайшо́ў час — я так записа́лся, что не заме́тил, как прошло́ вре́мя;
2. разг. (зарегистрировать в загсе свой брак) расписа́ться
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
АНТЫІДЭА́Л,
уяўленні аб чалавеку і яго дзейнасці, аб адносінах паміж людзьмі і арганізацыі грамадства, якія супрацьлеглыя поглядам на дасканалае; процілеглы ідэалу. Антыідэал мае элемент адноснасці. Тое, што разглядаецца як антыідэал аднымі людзьмі і сац. групамі, членамі пэўнага грамадства або людзьмі пэўнай эпохі, можа ўспрымацца як ідэал іншымі, і наадварот. Так, сталінізм і фашызм — антыідэал для людзей з дэмакр. мысленнем і ідэалы — для людзей з таталітарнымі ўстаноўкамі. Ёсць антыідэалы рэалістычныя (паддаюцца ажыццяўленню) і абсалютныя (не могуць быць дасягнуты ў рэчаіснасці — антыутопія). Антыідэал — неабходная форма мыслення. Разам з ідэалам антыідэал выконвае рэгулятыўную функцыю ў дзейнасці людзей, у т. л. і ў кіраванні грамадскімі працэсамі.
Г.А.Антанюк.
т. 1, с. 397
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)