Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
тады́
1.нареч., в разн. знач. тогда́;
я тады́ жыў у вёсцы — я тогда́ жил в дере́вне;
я ху́тка вярну́ся, тады́ і пагаво́рым — я ско́ро верну́сь, тогда́ и поговори́м;
2.союз тогда́;
не хо́чаш? Ну, тады́ не трэ́ба — не хо́чешь? Ну, тогда́ не на́до;
калі́ вы́расцеш, тады́ аб усі́м даве́даешся — когда́ вы́растешь, тогда́ обо всём узна́ешь;
◊ тады́ як — союз тогда́ как
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
hat[hæt]n. капялю́ш
♦
go hat in hand (to smb.) прасі́ць (каго́-н.) ліслі́ва/уго́дліва;
keep smth. under your hatinfml трыма́ць што-н. у сакрэ́це;
my hat!BrE, datedтрэ́ба ж!; невераго́дна!;
out of a/the hat наўздага́д;
take one’s hat off to smb./hats off to smb.infml захапля́цца кім-н., пакланя́цца каму́-н., ста́віцца з вялі́кай паша́най да каго́-н.;
throw one’s hat into the ring прыня́ць вы́клік на спабо́рніцтва, абвясці́ць пра наме́р удзе́льнічаць у спабо́рніцтве
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
inch1[ɪntʃ]n.
1. ца́ля (2,54 см);
The trousers were an inch too long. Штаны былі на два з паловай сантыметры даўжэйшыя, чым трэба.
2. ве́льмі мала́я адле́гласць або́ ко́лькасць;
The truck missed us by inches. Грузавік ледзь не наехаў на нас.
♦
every inch ца́лкам, по́ўнасцю;
inch by inch ма́ла-пама́лу; ве́льмі паво́льна;
not budge/give/move an inch не ўступа́ць ні на ёту;
He looked every inch a sailor. Ён выглядаў мараком з галавы да пят.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
oneself[wʌnˈself]pron.fml
1. сябе́, сабе́;
do smth. for oneself рабі́ць што-н. для сябе́;
talk to oneself размаўля́ць з самі́м сабо́ю;
hurt oneself уда́рыцца, вы́цяцца, сту́кнуцца;
see smth. for oneself ба́чыць на свае́ во́чы, перако́нвацца
2. сам; сама́; само́;
one has to do it oneselfтрэ́ба зрабі́ць гэ́та само́му
♦
(all) by oneself
1) адзі́н, сам, без дапамо́гі;
2) адзі́н, у адзіно́це, у само́це;
be oneself быць у нарма́льным ста́не (фізічным і маральным); быць самі́м сабо́й
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
well3[wel]adj.(better, best)
1. здаро́вы;
be/feel well до́бра адчува́ць сябе́;
She isn’t well today. Ёй сёння нядужыцца.
2. до́бры, у до́брым ста́не;
All is well. Усё ў парадку;
All is not well with him. У яго не ўсё ладзіцца.
3. замо́жны, у даста́тку
4. жада́ны;
It might be well for you to leave. Магчыма, вам трэба было б пайсці.
♦
it’s all very well!infml лёгка сказа́ць!;
all is well that ends well ≅ кане́ц – усяму́ вяне́ц
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
Кішэ́нь1, кішэ́ня ’ўшыты ў адзенне мяшочак для дробных рэчаў’ (ТСБМ, Нас., Шат., Касп., Бяльк., Янк. II, Сл. паўн.-зах., ТС, Мал., Ян., Грыг., Яруш., Др.-Падб., Мядзв.). У апошняй крыніцы адзначана як запазычанне з польскай мовы (параўн. Кюнэ, Poln., 64). Ст.-бел.кешаня, кішеня (з 1555 г.) (Булыка, Запазыч., 154), кишеня ’жывот’, польск.kieszeń ’кішэня’, чэш.kešena, славац.kešeň, kešeňa. Рус.кишеня ’жывот’ семантычна не суадносіцца з іншымі паралелямі і ў той жа час адпавядае палаб.tʼèsin ’страўнік’ (< *kъsenь), хоць апошняе мае іншую фанетычную структуру. Калі *kyšenʼa (= рус.кишеня) < *kyxenʼa < *kysenʼa, архетып, да якога ўзводзіцца палаб. форма, не рэалізаваў пераход s > x пасля й, што трэба лічыць неверагодным. Таму палаб.*kъsenь < *kъšenь, што тлумачыцца вядомым спарадычным пераходам š > s у палабскіх дыялектах. Такім чынам, прасл.kъšenь/kyšenʼa. Формы чэш.kešena, славац.kešeň, kešeňa — запазычанні з польскай мовы, дзе рэфлекс ъ > e рэгулярны (kieszeń). На беларускай і ўкраінскай моўнай глебе наглядаецца падвойны рэфлекс і кантамінацыя форм kъšenь і kyšenʼa (параўн. ст.-бел.кешеня і кішеня). Булыка (Запазыч., 154) разглядае іх як запазычанні з польскай мовы. З гэтым трэба пагадзіцца, але вывядзенне польск.kieszeń з тур.késé не адпавядае рэчаіснасці, бо храналагічна немагчымае (параўн. Слаўскі, 2, 158). Прасл.kъšenь, kyšenʼa аднаго паходжання з прасл.kyšьka (Бернекер, 503). Гл. кішка1.
Кішэ́нь2 ’малая ўкладка снапоў’ (ДАБМ). Да кішэнь1. Малая ўкладка складалася з пастаўленых снапоў каласамі ўгору і была пакрыта зверху адным або двума снапамі каласамі ўніз нібы шапкай (гл. каментарыі да ДАБМ, карта 286). Такая ўкладка падобна да кішэні.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
ráten*IIvt
1) ра́іць, ра́дзіць;
lass dir ~ ! паслу́хайся маёй пара́ды!;;
das lass dir geráten sein! гэ́та мац табе́ (апо́шняя) пара́да;;
das will ich dir geráten háben! ра́ю табе́ гэ́та запо́мніць;;
es wäre zu ~трэ́ба было́ б, найле́пш было́ б;;
die Verhältmisse ~ es гэ́та дыкту́ецца абста́вінамі
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
übrig
1.a
1) аста́тні, які́ застае́цца;
im Übrigen адна́к, зрэ́шты
2) лі́шні;
ein Übriges tun* зрабі́ць больш чым трэ́ба;
ich hábe (nicht) viel für ihn ~ ён мне (не) ве́льмі даспадо́бы [сімпаты́чны];
~ bléiben* застава́цца (пра грошы і г.д.);
~ lássen* пакіда́ць (што-н. як астатак)
2.adv звыча́йна
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
2.перан. Хітрыкі, загадзя абдуманы манеўр для дасягнення карыслівай ці іншай нядобрай мэты. — Трэба было б знайсці чалавека, ды падаслаць да .. [партызан] нібы іх хаўрусніка .. Усім спадабалася такая камбінацыя, і яны сталі падшукваць адпаведнага чалавека.Колас.
3. Рад прыёмаў гульні, аб’яднаных агульнай мэтай — дасягнуць перавагі, перамогі. Шахматная камбінацыя. □ [Валя] лёгка разгадвала Паўлавы камбінацыі і выігрывала адно ачко за другім.Шыцік.
4. Жаночая сарочка, якую надзяваюць непасрэдна пад сукенку і пад.
[Лац. combinatio.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)