лагі́ст
(гр. logistes)
1) прадстаўнік лагістыкі 2;
2) службовая асоба ў Стараж. Афінах, якая кантралявала дзейнасць архонтаў.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
пфальцгра́ф
(ням. Pfalzgraf)
каралеўская службовая асоба з судовымі функцыямі ў Франкскай дзяржаве, затым уладальны князь у Германіі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
рэцыдыві́ст
(ад лац. recidivus = які аднаўляецца, варочаецца)
асоба, якая пасля адбывання пакарання за злачынства, паўторна зрабіла злачынства.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
секундаметры́ст
(ад секунда + гр. metreo = мераю)
асоба, якая на спартыўных спаборніцтвах вядзе ўлік часу пры дапамозе секундамера.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
стывідо́р
(англ. stevedore, ад ісп. estibador)
асоба, якая кіруе пагрузкай і разгрузкай суднаў у замежных портах партах.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
та́лент
(лац. talentum, ад гр. talanton = вага, вагі)
1) надзвычайныя прыродныя здольнасці;
2) асоба, надзеленая надзвычайнымі здольнасцямі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
экспарцёр
(фр. exporteur, ад лац. exportare = вывозіць)
краіна, установа або асоба, што займаюцца экспартам 1 (проціл. імпарцёр).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
экстэ́рн
(лац. extemus = знешні, вонкавы, старонні)
асоба, якая здае экзамены ў навучальнай установе без навучання ў ёй.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
АФЕ́КТ (ад лац. affectus душэўнае хваляванне, страсць),
моцны кароткачасовы эмацыянальны стан, звязаны з раптоўнай зменай важных для суб’екта жыццёвых абставін. Адрозніваюць фізіял. афект і паталагічны, які ўзнікае ў адказ на цяжкую раптоўную псіхалагічную траўму і праяўляецца кароткачасовым псіхічным расстройствам. Афект суправаджаецца рэзкімі рухамі і зменамі ў функцыях унутр. органаў і праяўляецца моцнымі эмоцыямі — адмоўнымі (гнеў, абурэнне, злосць, жах) або станоўчымі (радасць, захапленне). У аснове афекту — стан унутр. канфлікту чалавека ад супярэчнасці паміж яго ўласнымі схільнасцямі, імкненнямі, жаданнямі і немагчымасцю іх выканання. Крымін. адказнасць за злачынства, учыненае ў стане фізіял. афекту, не выключаецца, але пры пэўных абставінах можа быць змякчана. За злачынства, учыненае ў стане паталаг. афекту, асоба крымін. адказнасці не падлягае.
т. 2, с. 131
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ВО́ЗНЫ,
службовая асоба ў Польшчы (13—18 ст.) і ВКЛ (16—18 ст.). Прызначаўся ваяводам па прадстаўленні земскага суда і шляхты. У кожным павеце было некалькі возных, галоўнага з іх называлі генералам (енералам). Возны дастаўляў позвы асобам у суд (пры неабходнасці дастаўляў і гэтых асоб у суд), уводзіў ва ўладанне маёнткамі, аглядаў месцы і сляды злачынства, праводзіў апазнанне, допыт падазронага, сведак, пацярпелых, вызначаў памеры шкоды і інш. Вынікі дзеянняў і дазнанняў паведамляў суду пісьмовай рэляцыяй. Пры выкананні абавязкаў павінен быў мець пры сабе панятых (2 шляхціцаў). Узнагароду за службу атрымліваў ад асоб, па справах якіх дзейнічаў. У ВКЛ да 2-й пал. 16 ст. абавязкі вознага выконваў віж.
Г.А.Маслыка.
т. 4, с. 255
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)