Ingentibus inhians divitiis etiam mediocres amittit
Хто прагне вялікага багацця, губляе нават сярэдняе.
Кто жаждет большого богатства, теряет даже среднее.
бел. Хто хоча надта многа, той не мае і мала.
рус. Много желать ‒ добра не видать. За большим погонишься ‒ малое потеряешь.
фр. A vouloir trop obtient peu (Много желаешь, мало получаешь).
англ. Let well alone (Оставьте добро в покое, т. е. от добрадобра не ищут).
нем. Wer zuviel faßt, läßt viel fallen (Кто слишком много хватает, у того мимо падает). Zuviel zerreißt den Sack (Излишек рвёт мешок).
Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)
падсо́бны, ‑ая, ‑ае.
Прызначаны ў дапамогу каму‑, чаму‑н.; дапаможны; другарадны. Падсобны матэрыял. Падсобнае прадпрыемства. Падсобнае памяшканне. □ У Крайцах былі чатыры двухкватэрныя катэджы для супрацоўнікаў, добра абсталяваная лабараторыя, клуб, бібліятэка, заалагічны музей і вялікая падсобная гаспадарка.В. Вольскі.// Які выконвае дапаможную работу. Першыя два месяцы Дзяніс працаваў падсобным рабочым: памагаў упарадкоўваць тэрыторыю завода.Гроднеў./узнач.наз.падсо́бны, ‑ага, м.[Надзейка:] — Лётаеш, і ўсюды ты навічок, добра яшчэ, што не падсобным бяруць, а па чацвёртаму разраду.Сапрыка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
*Пахо́дны, похо́дны ’прыдатны, выгодны’ (ТС), драг.походно́ ’зручна, добра, выгодна для хадзьбы’ (Клім.). Узыходзіць да прасл.xodьnъ(jь): славен.hȏden ’лёгкі на ногу, ходкі’, чэш.chodný, в.-луж.khódny, н.-луж.chódny, польск.chodny ’ходкі’, балг.ўре́миту й ходну ’самы час ісці’, — якое пазней кантамінавала з poxodъ ’паход, выхад, гулянне’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Ле́пей, ле́пяй, ле́пі, ле́пій ’лепш’ (Бяльк., Мядзв., ТСБМ, Касп., Сцяшк., КЭС, лаг.; маладз., Янк. Мат.), асіп., уздз. ’больш’ (Жд. 2; Бузук). Польск.lepiej, lepie, lepi, н.-луж.lěpjej, lěpʼ, в.-луж.lěpje, чэш.lépe, líp. Вышэйшая ступень ад добра. Прасл.lěpje, lěpěje, якое першапачаткова азначала ’прыгажэй’, утворана ад lěpъ. Гл. лепшы.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
уда́лы
1. (зроблены добра, з поспехам) gelúngen, erfólgreich, glücklich; geráten;
уда́лы партрэ́т gelúngenes Bild, gut getróffenes Bild, geglücktes Porträt [-´trɛ:];
2. (да месца) tréffend;
уда́лы вы́раз tréffender Áusdruck
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
глядзе́цца
1. sich beséhen*;
глядзе́цца ў люстэ́рка sich im Spíegel beséhen*;
2.разм. aussehen*vi;
до́бра глядзе́цца gut zu etw. (D) áussehen*, gut zu etw. (D) pássen
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
behave
[bɪˈheɪv]
v.i.
1) трыма́цца, паво́дзіць сябе́
2) до́бра сябе́ паво́дзіць, нале́жна трыма́цца
Did you behave today? — Ці ты быў до́бры сёньня?
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
аддуба́сіць, ‑башу, ‑басіш, ‑басіць; зак., каго.
Разм. Бязлітасна пабіць (кулакамі, палкай). Язэпу не хацелася ісці да дзеда. Баяўся, што дзед расстаўляе яму пастку: заманіць у хату, а там заб’е або добра аддубасіць.Асіпенка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
вярзці́сяіве́рзціся, ‑зецца; пр. вёрзся, вярзлася, ‑лося; незак.
Разм. Бязладна ўзнікаць, здавацца ва ўяўленні; блюзніцца. — Сяджу я ды думаю... А што думаю, дык і сам добра не разбяру — вось вярзецца нешта.Крапіва.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
абве́траць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак.
Тое, што і абветрыцца. [Алесь:] — Гэта я проста абветраў занадта, вось і здалося табе, што я схуднеў.Броўка.Даўно ўжо абветралі дарогі, пашарэла ралля і добра ўрунела жыта.Чорны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)