КАЎЗАЛГІ́ Я (ад грэч. kausis смыленне, пякота + algas боль),
цяжкі балявы болевы * сіндром у чалавека, што развіваецца пры траўмах (пераважна раненнях) перыферычных нервовых ствалоў сярэдзіннага і вялікабярцовага нерваў. Характарызуецца інтэнсіўнымі пякучымі болямі скуры, сасударухальнымі і трафічнымі парушэннямі ў зоне інервацыі пашкоджанага нерва. Лячэнне тэрапеўт. , фізіятэрапеўт., хірург. апрацоўка раны.
т. 8, с. 181
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
дрывако́ л , ‑а, м.
Спец. Цяжкі тапор з клінападобным лязом для колкі дроў; калун.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
цяжкавыхо́ ўны , ‑ая, ‑ае.
Які з цяжкасцю паддаецца выхаванню; цяжкі для выхавання. Цяжкавыхоўныя вучні.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
недасту́ пны ú nzugänglich; ú nerschwinglich (пра цану ); ú nverständlich (цяжкі для разумення , засваення )
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
груз , -у, мн. гру́ зы, -аў, м.
1. Цяжар, цяжкі прадмет.
Скінуць г. з калёс.
2. Тавары, прызначаныя для перавозкі.
Вагоны з грузам.
Падрыхтаваць г. для перавозкі.
|| прым. грузавы́ , -а́ я, -о́ е (да 2 знач. ).
Грузавыя перавозкі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
змро́ чны , -ая, -ае.
1. Слаба асветлены, ахоплены змрокам.
З. яловы лес.
2. перан. Поўны цяжкіх пачуццяў, бязрадасны, пануры.
З. твар.
Змрочныя думкі.
Змрочныя прадчуванні.
3. перан. Цяжкі , беспрасветны.
Змрочныя гады зняволення.
|| наз. змро́ чнасць , -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
вы́ валачы сов. , разг. вы́ волочь, вы́ волочить, вы́ тащить;
мех ця́ жкі , ледзь ~лаклі — мешо́ к тяжёлый, еле вы́ волокли (вы́ тащили)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Важкі 1 ’цяжкі ’ (КЭС ). Да вага .
Важкі 2 ’значны, важны’. Калька з рус. весомый (Крукоўскі, Уплыў , 121).
Важкі 3 ’густы’ (Мат. Гом. ). Адно са значэнняў, якое развілося на падставе важкі ’цяжкі ’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
чы́ зель
(англ. chisel = долата)
цяжкі культыватар для глыбокага рыхлення глебы.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
крыты́ чны ², -ая, -ае.
1. Пераломны, які знаходзіцца ў стане крызісу.
К. момант хваробы.
К. ўзрост.
2. Вельмі цяжкі , небяспечны.
Крытычнае становішча.
○
Крытычная тэмпература — тэмпература пераходу цела з аднаго стану ў другі (спец. ).
|| наз. крыты́ чнасць , -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)