ка́пля в разн. знач. ка́пля, -лі ж., кро́пля, -лі ж.;
ка́пля росы́ ка́пля расы́;
ани́совые ка́пли фарм. ані́савыя ка́плі;
◊
ни ка́пли ні ка́плі (ні кро́плі);
до ка́пли да ка́плі (да кро́плі);
ка́пля в мо́ре ка́пля (кро́пля) у мо́ры;
как две ка́пли воды́ (похо́ж) як дзве ка́плі (кро́плі) вады́ (падо́бны);
до после́дней ка́пли кро́ви да апо́шняй ка́плі (кро́плі) крыві́.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
плеска́ться
1. (о волнах, море) плёскацца; (через край) плю́хаць;
о́зеро пле́щется о бе́рег во́зера плёскаецца аб бе́раг;
2. (в воде) плю́хацца; (водой) пы́рскацца;
де́ти плеска́ются в воде́ дзе́ці плю́хаюцца ў вадзе́;
не плеска́йся водо́й! не пы́рскайся вадо́й!;
3. (колеблясь в воздухе — о парусах и т. п.) перен. паласка́цца;
в во́здухе пле́щутся фла́ги у паве́тры пало́шчуцца сцягі́.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
увле́чь сов.
1. (утащить) уцягну́ць, зацягну́ць; (захватить) захапі́ць; (унести) зане́сці, пане́сці; (увести) заве́сці; (направить) накірава́ць;
во́лны увлекли́ ло́дку в мо́ре хва́лі зане́слі (пане́слі) ло́дку ў мо́ра;
ка́мень увлёк за собо́й при паде́нии ма́ссу песка́ ка́мень захапі́ў з сабо́й пры падзе́нні ма́су пяску́;
ме́чты увлекли́ его́ в бу́дущее ма́ры зане́слі (завя́лі) яго́ ў бу́дучыню;
2. перен. (восхитить) захапі́ць; (очаровать) зачарава́ць; (пленить) прыва́біць;
рабо́та увлекла́ его́ рабо́та захапі́ла яго́;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ка́пля ж.
1. ка́пля;
к. расы́ — ка́пля росы́;
2. только мн. ка́пли;
ані́савыя ~лі — ани́совые ка́пли;
3. разг. только ед. (малое количество чего-л.) ка́пля;
◊ ні ~лі — ни ка́пли;
к. ў мо́ры — ка́пля в мо́ре;
к. за ~ляй — ка́пля за ка́плей;
к. ў ~лю — ка́пля в ка́плю;
да (апо́шняй) ~лі — до (после́дней) ка́пли;
да апо́шняй -лі крыві́ — до после́дней ка́пли кро́ви;
~лі ў рот не браць — ка́пли в рот не брать;
як дзве ~лі вады́ (падо́бны) — как две ка́пли воды́ (похо́ж)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
кале́на ср.
1. (мн. кале́ні) анат. коле́но;
уда́рыць к. — ушиби́ть коле́но;
сядзе́ць у каго́-не́будзь на ~нях — сиде́ть у кого́-л. на коле́нях;
2. (мн. кале́ны) в разн. знач. коле́но;
к. трубы́ — коле́но трубы́;
салаве́й заспява́ў на сем кале́н — солове́й запе́л на семь коле́н;
кале́ны бамбу́ку — коле́нья бамбу́ка;
◊ мо́ра па к. — мо́ре по коле́но (по коле́на);
паста́віць на ~ні — поста́вить на коле́ни;
вераб’ю па к. — воробью́ по коле́но;
станаві́цца на ~ні — преклоня́ться (перед кем);
вы́ламаць з к. — добы́ть невозмо́жное;
по́ўзаць на ~нях — (перад кім) пресмыка́ться (перед кем)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
уплы́ть сов.
1. паплы́сці, паплы́ць; (выплыть) вы́плысці, вы́плыць; (отплыть) адплы́сці, адплы́ць; (сплыть) сплы́сці, сплыць, мног. пасплыва́ць; (заплыть) заплы́сці, заплы́ць;
парохо́д уплы́л ра́но у́тром парахо́д адплы́ў ра́ніцай;
плове́ц уплы́л в мо́ре плыве́ц паплы́ў (заплы́ў) у мо́ра;
2. перен. (пройти, миновать), разг. прайсці́, міну́ць; сплы́сці, сплыць, мног. пасплыва́ць;
нема́ло вре́мени уплы́ло с тех пор няма́ла ча́су прайшло́ (міну́ла) з той пары́;
3. перен. (исчезнуть, израсходоваться), разг. сплы́сці, сплыць, зні́кнуць;
де́ньги уплы́ли в один день гро́шы сплылі́ за адзі́н дзень.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
від I (род. ві́ду) м.
1. (перспектива, открывающаяся взору) вид;
в. на мо́ра — вид на мо́ре;
2. см. вы́гляд;
3. мн. (предположения) ви́ды;
ві́ды на ўраджа́й — ви́ды на урожа́й;
◊ ві́ду не пака́зваць — не пока́зывать ви́ду;
не мець ві́ду — не име́ть ви́да;
ста́віць на в. — ста́вить на вид;
быць на віду́ — быть на виду́;
ві́дам не віда́ць, слы́хам не чува́ць — погов. ви́дом не вида́ть, слы́хом не слыха́ть; не ви́дано, не слы́хано
від II (род. ві́ду) м.
1. (разновидность, тип, подразделение) вид;
в. па́ліва — вид то́плива;
в. дзе́йнасці — вид де́ятельности;
2. биол. вид;
ві́ды раслі́н — ви́ды расте́ний
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
адкры́ты
1. прич. откры́тый; (о частях тела — ещё) обнажённый; см. адкры́ць;
2. прил. (искренний) открове́нный; прямо́й;
а. чалаве́к — открове́нный (прямо́й) челове́к;
3. прил. (явный, не скрываемый) откры́тый, открове́нный, неприкры́тый;
~тая варо́жасць — откры́тая (открове́нная, неприкры́тая) вражде́бность;
4. прил. (не закрытый) откры́тый;
○ ~тае галасава́нне — откры́тое голосова́ние;
~тае мо́ра — откры́тое мо́ре;
~тае пісьмо́ — откры́тое письмо́;
~тае пыта́нне — откры́тый вопро́с;
а. склад — лингв. откры́тый слог;
а. ўрок — откры́тый уро́к;
◊ з ~тымі вача́мі — (рабіць што) с откры́тыми глаза́ми (делать что);
з ~тай душо́й — с откры́той душо́й;
пад ~тым не́бам — под откры́тым не́бом;
ісці́ ў ~тую — идти́ в откры́тую;
з ~тым сэ́рцам — с откры́тым се́рдцем
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
плеска́ть несов.
1. (о волнах, море и т. п.) плёскаць, (с силой) біць;
пле́щут холо́дные во́лны плёскаюць хало́дныя хва́лі;
плеска́ть вёслами плёскаць вёсламі;
ры́ба пле́щет хвосто́м ры́ба плёскае хвасто́м;
2. (резко, отрывисто ударяя) пля́скаць, плёскаць;
плеска́ть в ладо́ши пляска́ць (плёскаць) дало́нямі;
3. (на кого, что) плю́хаць; (брызгать) пы́рскаць;
мальчи́шки, купа́ясь, пле́щут друг на дру́га хлапчукі́, купа́ючыся, плю́хаюць (пы́рскаюць) адзі́н на аднаго́;
4. (проливать) плю́хаць;
плеска́ть на пол плю́хаць на падло́гу;
5. (колеблясь в воздухе — о парусах и т. п.) перен. паласка́цца;
в во́здухе пле́щут фла́ги у паве́тры пало́шчуцца сцягі́;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
разверну́ться
1. (раскрыться) разгарну́цца, мног. паразго́ртвацца, раскры́цца, мног. параскрыва́цца, развіну́цца;
зна́мя разверну́лось сцяг разгарну́ўся (развіну́ўся);
2. перен. (открыться взору) разгарну́цца, раскры́цца;
пред на́ми разверну́лся вид на мо́ре пе́рад на́мі разгарну́ўся (раскры́ўся) від на мо́ра;
3. перен. (предприняться в широких масштабах) разгарну́цца;
разверну́лось большо́е строи́тельство разгарну́лася вялі́кае будаўні́цтва;
4. перен. (развиться) разгарну́цца;
его́ тала́нт разверну́лся яго́ та́лент разгарну́ўся;
5. воен. (расположиться в ширину по линии фронта, преобразоваться в более крупную единицу) развярну́цца, разгарну́цца;
здесь разверну́тся други́е ча́сти тут разве́рнуцца (разго́рнуцца) і́ншыя ча́сці;
получи́в ору́дия, батаре́я легко́ разверну́лась в двухбатаре́йный дивизио́н атрыма́ўшы гарма́ты, батарэ́я лёгка разгарну́лася ў двухбатарэ́йны дывізіён;
6. (повернуться) завярну́цца; павярну́цца; развярну́цца;
7. (размахнуться) прост. размахну́цца.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)